صفیه رضایی - روزنامهنگار
یکی از نکات مهمی که در سیاستگذاری علمی و فناوری کشور شاید مورد تامل قرار میگیرد این است که نقش سازمانهای دولتی در این هماهنگی و خط مشیگذاری کجاست؛ به طور طبیعی هر جا که سخن از تامین بودجه و منابع مالی گفته میشود این سازمانهای مسئول دولتی هستند که مورد توقع همگان قرار میگیرند اما چند نکته در این میان به ذهن میرسد؛ نخست اینکه رویکرد سیاستگذاری فناوری در هر بخشی چه صنعتی و چه غیر صنعتی باید پیشنهادی و هدایتگرا باشد به این معنی که نباید مصوبات به صورت دستوری القا شود؛ نکته دیگر اینکه برای کارآمد کردن نقش سیاستگذاری و وظیفه مهم ۸ مرحلهای خط مشیگذاری باید چینش نمایندگان سازمانها به نحوی باشد که روند کار با آزمون و خطا روبه رو نشود. نکته دیگر اینکه در سیاستگذاری کلان و بلندمدت باید سمت و سویی اتخاذ شود که تفکر علمی ترویج شود. به عبارتی، شورایهای گفتوگو کلاننگر در سطوح وزارتی مانند اتاقهای فکری هستند که باید برنامهریزی طولانیمدت برای تعمیق تفکر علمی با تاسی از سیاستگذاری علمی داشته باشند. این روند اگر در قالب اتاقهای فکر همگن و همراستا در سطوح سازمانی آغاز و سپس در مجمعی کلان و کلی نمود پیدا کند، نتایج بسیاری خواهد داشت. باید درنظر داشت که نگاه قانونمدار در اتاقهای فکر یا شوراهای گفتوگوی کلاننگر نباید حالت دستوری یا قانونگذاری داشته باشد. به علاوه اینکه باید از هر گونه نگاه سیاستزده در این مسیر جلوگیری شود تا بستههای سیاستی که تدوین میشود پیشنهادگونه باشد. به نظر میرسد که این شوراهای گفتوگو میتواند در قالب دپارتمانهای بزرگ سیاستگذاری در هر بخش فناورانه و صنعتی نمود داشته باشد. حتی میتوان حالتی را تصور کرد که این دپارتمانها در یک جا با هم جمع شوند و نتیجه پیشنهادهای خود را نهایی کنند. این همه باعث اعتلای فرهنگ سیاستگذاری و نه سیاستنویسی در سطوح خرد و کلان خواهد شد.
