محمد فاضلی/ اقتصاددان
اکثریت جامعه طرفداران، متخصصان و دلنگرانهای محیطزیست ایران از امروز صبح که خبر انتصاب «کاوه مدنی» به معاونت سازمان حفاظت محیطزیست ایران را شنیدهاند، خوشحال هستند. سایتها و کانالهای تلگرامی محیطزیستی نشانگر استقبال از تصمیم عیسی کلانتری است. میشود حس کرد که حال خیلیها، فقط با یک انتخاب، بهتر شده، امیدوار شدهاند. این استقبال و حال خوب نتیجه چیست؟ حال خوب نتیجه کار خوب و انتخاب خوب است.
کاوه مدنی درسش را خوب خوانده و در دنیای دانش جایگاهی و شأنی دارد؛ و سالهایی است که صادقانه درحالی که میتوانسته آن سوی دنیا مقالههایاش را بنویسد و خودش را درگیر داستان چالشبرانگیز آب ایران نکند، فعالانه درباره کشورش احساس مسئولیت کرده، تحقیق کرده و در حرکت اجتماعی مربوط به آب سهم ایفا کرده است.
انتخاب کاوه مدنی برای اکثریت ما تعجببرانگیز است و از نظام اداری انتظار چنین انتخابهایی نداریم، پس طبیعی است که کاوه مدنی نیز هیچگاه پیش خودش بختی برای قرار گرفتن در مدیریت ارشد کشور قائل نبوده است. کاوه مدنی قریب به یقین برای آنکه پست بگیرد یا مدیر شود، درباره آب و محیطزیست ایران کار نکرده است. جایگاه مدیریتی امروز او نتیجه کنشی سیاسی و لابی نیست؛ استقبال جامعه نشان میدهد او به شایستگی در این جایگاه نشسته است. استقبال امروز جامعه مدنی از انتصاب او، نتیجه تعهد و کار خوب اوست.
عیسی کلانتری را نیز باید به سبب این انتخاب تحسین کرد. انتخابهای مدیران غالبا سرمایه اجتماعیشان را افزون نمیکند؛ اما عیسی کلانتری امروز بر سرمایه اجتماعی خود افزود. او بر سرمایه اجتماعی کشور نیز افزود. بسیاری خوشحال میشوند که یک ایرانی فرهیخته و متخصص که بیش از یکدهه خارج از کشور زندگی کرده و مشغول فعالیت در دانشگاههای خارجی است، در سازمان محیطزیست جایگاهی یافته است.
این انتصاب میتواند باعث امیدواری ایرانیان متخصصی باشد که منتظرند از مقامهای کشورشان نشانههای احترام و نگرش مثبت به همکاری با ایشان را دریافت کنند. انتخاب عیسی کلانتری، امروز فراتر از سطح سازمان حفاظت محیطزیست معنا دارد.
میتوانیم خرسند باشیم از اینکه به ایرانی متخصصی اعتماد شده است که تا آنجا که میدانم یکروز پیشینه کار در دستگاه دولتی ندارد. شاید فکر کنید این نقطه ضعف است، اما چنین نیست. کاوه مدنی در این ساختار اداری خمود و خسته نبوده تا روحیات و انگیزههایاش، روابطاش با این ساختار تنظیم شود. کار مشکلی خواهد داشت تا پیچیدگیهای این سیستم مرموز را درک کند، اما همین که محصول قواعد ناکارآمد این سیستم اداری نیست، منشأ نوآوری و تحرک خواهد بود. آینده را کسی نمیداند و از عاقبت این انتخاب خبر نداریم؛ اما تا اینجا، خبر خوشحالکنندهای است و از مواردی است که حال آدم را خوب میکند. انتخاب عیسی کلانتری را تبریک بگوییم و برای کاوه مدنی در مسئولیت دشواری که برعهده گرفته است آرزوی موفقیت کنیم. آرزو کنیم در بهرهبرداری از دانش، تجربه بینالمللی و تعهداش به ایران برای کمک به وضع نابهسامان محیطزیست ایران بیشترین بهره را ببرد. کارهای خوب و انتخابهای خوب، حال ما را خوب میکنند (البته لازم نیست همه بالاتفاق از این انتخاب راضی باشند) و سرمایه اجتماعی خلق میکنند. کاوه مدنی با استقبالی که امروز از انتخاب او به عمل آمد، سرمایه اجتماعی بسیاری دراختیار خواهد داشت تا از آن برای غلبه بر مشکلات بسیار که پیش رو دارد استفاده کند. سخن آخر خطاب به همه مدیران ارشد: شایستگان بسیاری در ایران هستند که صاحب تخصص، تعهد و جوانیاند؛ البته پیشینه مدیریت ندارند چراکه نسل گذشته اجازه نداده است پیشینه پیدا کنند؛ با انتخاب آنها میتوانید از دایره افکار بسته و غیرخلاق، و تکرار ناکارآمدیها خارج شوید.
