محمد ترکمان/ کارشناس ارشد تاریخ معاصر ایران
جراید: «بریتانیا برای کودتا علیه محمد مصدق، امریکا را در فشار گذاشته بود.» روزنامه فایننشال تایمز چاپ لندن بر اساس اسناد تازهای که در امریکا درباره کودتای بیست و هشتم مرداد از طبقهبندی خارج شده گزارشی منتشر کرده که بر اساس اسناد میگوید بریتانیا، امریکا را برای کودتا علیه محمد مصدق نخست وزیر وقت ایران در فشار گذاشته بود.» دو محقق آرشیو امنیت ملی امریکا به این روزنامه گفتهاند که اسناد تازه از طبقهبندی خارج شده برای نخستین بار به طور رسمی تایید میکند که بریتانیا برای متقاعد کردن امریکا به کودتای علیه محمد مصدق اقدام کرده است. *** درود بر مصدق بزرگ؛ بزرگآشنای تاریخ دیپلماسی ایران و منطقه و نقش انگلیس در این منطقه حساس جهان و آسیا. مصدقی که توانست با پشتیبانی ملت ایران و رجال میهندوست، برای مدتی با کارت امریکا در برابر انگلستان بایستد و از حقوق ملت ایران دفاع کند ( و این مشی همه رجال با شرافت و میهندوست و معتقد به استفاده از قدرت سوم برای تقلیل فشار به ملت ایران بود، از جمله شهید مدرس) و تا آنجا که میتوانست کوشید سیاست خارجی امریکا را از پیروی سیاست ضدایرانی انگلیس برحذر دارد. با روی کار آمدن جمهوریخواهان و ریاستجمهوری آیزنهاور و تغییر سیاست امریکا در برابر ایران، شکوه و اعتراض کرد و به مقامات امریکایی تازه به قدرت رسیده هشدار داد حیات و نهضت ملتی در جستوجوی استقلال و آزادی و عزت را، در ازای سهمی از نفت ایران به معامله نگذارند. درود بر مصدق که از آغاز گفت: کودتای ۲۸ امرداد ۳۲ طراحی انگلستان بوده است و امریکا در آن واقعه دنبالهرو و تامینکننده مالی بخشی از برنامه بوده است و این نکته را همهگاه در دادگاه نظامی و در زندان و تبعیدگاه بر زبان و قلم آورد. شرم بر شاه و دنبالههایش که کودتای انگلیسی - امریکایی و نظامیان فاسد و مرتجعین و اراذل و اوباش ۲۸ امرداد ۳۲ را «قیام ملی» خواند و با وجود تبلیغات کرکنندهاش هیچ ایرانی باشرف میهندوستی آن بافتهها را نپذیرفت. شرم بر رهبری حزب توده که به پیروی از سیاست روسیه شوروی میکوشید، نقش انگلیس را در کودتای سیاه ۲۸ امرداد، کمرنگ و امریکا را متهم ردیف نخست بشناساند. شرم بر مقامات سیاست خارجی انگلیس مرتبط با مسئله ایران که با گذشت ۷۴ سال از آن حادثه شوم ویرانگر علیه جنبش آزادیبخش و دموکراسیخواهی و دولت ملی و مردمی در آسیا، هنوز حاضر به انتشار اسناد جنایتهای خود و پوزش و عذرخواهی از ملت ایران و دموکراسیخواهان و استقلالطلبان جهان نیستند و اگر نبود انتشار اسناد امریکا در چند نوبت، هنوز نیز مهر بر دهان دوخته بودند و در جراید و رسانههای خود نیز اشارهای نمیکردند!