با دو فناوری متفاوت که یکی از آنها روش هاضم (دایجستر) است، استحصال انرژی از زباله و پسماند انجام میشود.
گسترش نیوز : کاهش منابع تجدید ناپذیر در کنار لزوم کاهش آلودگیهای زیست محیطی موجب شده است سرمایه گذاریهای گستردهای در زمینه استحصال نیرو از انرژی تجدیدپذیر انجام شود.
در ایران حرکت به سمت تجدید پذیرها هدف است. یکی از مهمترین اقدامات مپنا تمرکز بر روی تولید نیرو از تلفات حرارتی است. علاوه بر آن بر روی تولید نیرو( برق) از انرژی خورشیدی حرارتی که بتواند به صورت ترکیب با نیروگاههای سوخت ترکیبی کار کند، ازجمله مهمترین پروژههای مپناست. در ارتباط با کم و کیف تولید برق از تجدید پذیرها با عباس علی آبادی، رئیس هیاتمدیره و مدیرعامل مپنا و معاون سابق وزیر نیرو در امور برق و انرژی به گفتوگو مینشینیم که در زیر میخوانیم:
در زمینه تولید برق از تجدید پذیرها در چه مرحلهای هستیم؟ آیا طرحها به بازدهی رسیده است و در حال ایجاد زیرساختهای تولید برق از تجدید پذیرها هستیم؟
مپنا در چهارچوب سیاستهای کشور به سمتی حرکت میکند که اقتضای نیازهای کشور است. حرکت به سمت تولید نیرو از انرژی تجدید پذیر برای مپنا یک هدف است در این زمینه پروژه هایی را تعریف کرده است از جمله آن میتوان به توربینهای بادی ۲ و ۶/۴ مگاواتی به عنوان پروژههای مربوط به تولید نیرو اشاره کرد که به زودی در سبد انرژی مپنا قرار میگیرد.
مپنا در زمینه تامین نیرو از انرژی تجدید پذیر خورشیدی چه فعالیت هایی را برای سال ۹۸ در دستور کار دارد؟
در زمینه تامین نیرو از انرژی تجدیدپذیر خورشیدی و حرارتی مپنا به طور گسترده دو پروژه را دنبال میکند، یکی به صورت پراکنده و با استفاده از موتورهای رفت و برگشتی حرارتی و دیگری هم بحث فتوولتاییک (Photovoltaics) که به شکل اختصاری به آن PV میگویند. در این روش با بکارگیری سلولهای خورشیدی، تولید مستقیم الکتریسیته از تابش خورشید امکانپذیر میشود. در این دو زمینه مطالعاتی انجام شده است، یک سایت دو مگاوتی نیز در این زمینه به صورت آزمایشی به بهرهبرداری رسیده است تا بررسیهای فنی بر روی تولید نیرو از نور خورشید در آن انجام میشود و اقتصادی شدن این پروژه را بررسی کنیم.
اولویت اول مپنا در تدوین و سازمان دهی و پیگیری چیست؟
معتقد هستیم که اولویت اول کشور تبدیل واحدهای گازی به سیکل ترکیبی است و این زمینه برای تولید برق بدون سوخت یا برقی که سوخت جدیدی برای تولید آن نیاز نباشد. همچنین در تولید نیرو بر روی استفاده از تلفات حرارتی تمرکز کردهایم. علاوه بر آن بر روی تولید نیرو( برق) از انرژی خورشیدی حرارتی که بتواند به صورت ترکیب با نیروگاههای سوخت ترکیبی کار کند، تلاش هایی شده است.
آیا ساتپا پروژهای در این ارتباط در دست اجرا دارد؟
بله، در یزد یک پروژه ۱۷ مگاوات در دست اجرا داریم. در این پروژه به دنبال آن هستیم بتوانیم با استفاده از گرمای خورشید به عنوان اکونومایزر (Economizer) یا صرفه جویی کننده، یک خصیصه جدید را به نیروگاهها اضافه کنیم تا نیروگاههای تولید برق بدون این که تجهیزات جدیدی نیاز داشته باشند، افزایش توان تولید برق پیدا کنند. این میزان به شکل تقریبی هر نیروگاه در حدود ۲۰ مگاوات افزایش توان پیداکنند. اینها که گفته شد سیاستهای فعلی است که مپنا در حال پیگری آن است.
با توجه به این که کلان شهرهای ایران به عنوان یکی از پرمصرفترین کشورهای جهان محسوب میشود، زباله به عنوان یکی از مهمترین منابع تولید انرژی در جهان آیا مپنا در زمینه ایجاد نیروگاههای زباله سوز اقداماتی انجام داده است؟
حجم بالای تولید زباله در کلان شهرها موجب شد برای تولید برق از این منابع برنامهریزی هایی انجام شود در این زمینه توربین هایی برای شهرهای بزرگ طراحی و آماده کردهایم. این توربینها میتوانند با استفاده از زبالههای شهری تا ۱۰۰ مگاوات نیرو تولید کنند. با دو فناوری متفاوت که یکی از آنها روش هاضم (دایجستر) است، استحصال انرژی از زباله و پسماند انجام میشود. قرارداد هایی برای تامین زباله مورد نیاز این نیروگاههای تولید برق از زباله با شهرداری های تهران و شهرهای دیگر در دست اجرا داریم.
در سال ۹۸ چند درصد از انرژی برق ما قرار است از تجدید پذیرها تامین شود؟
نمی توان آمار دقیقی داد، این موضوع باید از سوی وزارت نیرو پیگری شود، چرا که موضوع به شکل کامل حاکمیتی است. بعید است در راهبرد کلی و در چشمانداز ۱۰ سال دیگر ما بیشتر از ۵ درصد و یا تا ۱۰ درصد برق کشور را بتوانیم از طریق تجدید پذیر تامین کنیم. این یک تحلیل راف ساده است و باید دقیق تر آن را از تجدید پذیرها و وزارت نیرو پرسید.
پس اینکه تجدید پذیرها هر از چند گاهی عنوان میکنند میزانی برق به شبکه برقی کشور وارد میکنند، چیست؟
من از انرژی سخن گفتم، این موضوع متفاوت از تولید بر اساس مگاوات است، زمانی که گفته میشود ۲۰ هزار مگاوات نیروگاه خورشیدی نصب میکنیم و این نیروگاه در بهترین حالت و بیشترین بازدهی حداکثر روزی ۸ ساعت برق تولید میکند. این میزان برق در مقایسه با یک نیروگاه ۲۰ هزار مگاواتی حرارتی که سه برابر این مقدار میتواند بازدهی سریع آن باشد، انرژی برابر تولید نمی کند.
مشکلات مربوط به تولید نیرو ی برق از تجدید پذیرها چیست؟
یکی از موضوعات مهم تفاوت بین ظرفیت اسمی و واقعی نیروگاهها و سایتها است، ظرفیت نصب شده اسمی با میزان نیرویی که تولید میکند، متفاوت است چرا که بسته به منابع انرژی باد و یا نور خورشید دارد. یعنی هر وقت که باد بوزد، ما میتوانیم نیرو تولید کنیم در بهترین سایت هایها در بهترین حالت بین ۴۰ تا ۵۰ درصد از طول شبانه روز انرژی باد برای تولید نیرو وجود دارد، حال آنکه این آمار به طور متوسط در سایتهای بادی زیر ۳۰ درصد است. در ارتباط با تولید نیرو از انرژی خورشیدی نیز در طول ۲۴ ساعت شبانه روز تنها ۸ ساعت میتوان از انرژی خورشیدی استفاده کرد. در نتیجه قدرت اسمی نصب شده ملاک نیست، ملاک انرژی تولید شده است.
ایران در زمینه فناوری و تجهیزات تولید برق ایران جزء کشورهای پیشرو است و ظرفیت بالایی برای ارزآوری دارد، در ارتباط با جایگاه و ظرفیت ایران توضیحاتی بفرمایید:
ایران در تولید نیرو برق جزء کشورهای صاحب نام است. موقعیت ما در صادرات برقی در بین کشورهای منطقه نیز عالی است. ما رتبه چهارم دنیا در تولید تجهیزات برقی را داریم و در خود تولید برق و زیرساختهای برق رتبه چهاردهم جهان را داریم.
به عنوان یکی از مدیران ارشد اجرایی و شخصی که سالها معاونت وزیر نیروی ایران در امور برق و انرژی را داشته اید، مهمترین مشکل برق ایران را چه میدانید؟
اقتصاد برق ما ویران است، ما برق را به عنوان کالا نمیبینیم، برق یک خدمت ملی است که با قیمتهای تعرفهای و یارانهای به مردم داده میشود و این باعث شده است، اقتصاد برق به خطر بیافتد. در برق اصلا مشکل فنی نداریم، مشکل برق ما صرفا مشکل اقتصاد پروژه است.
فرصت سرمایهگذاری بخش خصوصی در برق را چگونه ارزیابی میکنید؟
یارانهها و نرخ ارزان نیروی برق برای مصرف کنندهها موجب شده است، سرمایهگذاری در تولید نیروی برق فقط به شکل دولتی ممکن باشد و ورود بخش خصوصی به این بخش مشکل شود.
سخن آخر
سخن آخرم رو به مردم است، باید به مردم بگوییم برق این کالای با ارزش را به ثمن بخس( بهای کم) به شما میدهند، حرامش نکنید، برق ثروت ملی است. باید درست مصرف کنیم تا بتوانیم مازاد آن را صادر و ارزش افزوده نصیب کشور کنیم.