حسين سلاحورزي/ نايبرييس اتاق بازرگاني
دنياي امروز ويژگيهايي دارد که آن را حتي از دهههاي جديد جدا کرده؛ يکي از اين ويژگيها، گسترده و ژرف شدن اطلاعات هر جامعه و انتشار آنها در آنيترين زمان و در پهنه جهان است. نيروي شگفتانگيز نهفته در اينترنت شامل سختافزارها و نرمافزارهاي متصل به اين پديده در انتشار اطلاعات پيامدهايي داشته و دارد که دفن ابدي پنهان کاري از سوي مديران جامعههاي انساني يکي از اين پيامدهاست. در دنياي امروز ديگر هيچ سرزميني نميتواند دارايي، بدهي و جريان دادوستد اقتصادي يا سياسي خود را با ساير کشورها پنهان کند. اين دنياي شگفتانگيز راه شفاف کردن و نشان دادن آينه وار همه پشتوپنهان رخدادها را هموار کرده است. از سوي ديگر به هم پيوستگي فزاينده کسبوکار کشورها و افراد در سطوح گوناگون به اندازهاي است که زندگي جزيرهاي براي هيچ سرزميني ممکن نيست. اينگونه شده است که اطلاعات ريزودرشت همه کشورها با گرايشهاي سياسي متفاوت در يک قاب ريخته و در پيش روي علاقهمندان قرار ميگيرد. کشورها و شرکتهاي هوشمند و پيشگام و نيرومند دنياي امروز از اين تواناييها استفاده کرده و به امر رتبهبندي هر امر انساني و سرزميني پرداخته و اين اطلاعات، ميشود چراغ راه ديگران که بتوانند در روشنايي به کشورها نگاه کنند. مجمع جهاني اقتصاد با هر پيشينه و سازماندهي که داشته امروز به يک نهاد موثر براي جمعآوري اطلاعات اقتصادي از کشورها تبديل شده است و با اينکار بزرگ و انتشار اطلاعات، آينهاي جلو مديران ميگذارد که بازتاب مديريت خود را در پرتو اعداد و ارقام ببينند. اين نهاد موثر جهاني به تازگي گزارش رقابتپذيري جهاني در سال جاري ميلادي را انتشار داده است. ارقام و اعداد متناظر با هر شاخص که ۱۲سرگروه و ۱۱۴زيرشاخص دارد، معيارهاي سنجش رقابتپذيري را تشکيل داده است که البته تصوير دلپسند و خوبي از ايران بهويژه در منطقه غرب آسيا را نشان نميدهد. ايران در اين گزارش رتبه7 از ۱۳۷ کشور جهان را به خود اختصاص داده است و در ميان کشورهاي منطقه نيز پايينتر از امارات، عربستان، بحرين، کويت، عمان و اردن قرار دارد. دقت در اعداد متناظر با هر شاخص نشان ميدهد ايران در شاخص «اندازه بازار» بهترين وضعيت را دارد که يک پديده تاريخي و جغرافيايي است و با ساير شاخصها ارتباط به هم پيوسته ندارد و سهم اين شاخص در رتبه به دست آمده ايران بالاست. مقام پايين ايران در کارآيي ۲بازار بااهميت «کار» و «کالا» است. به ترتيب رتبههاي يکصد و سي و چهارم و يکصد و سي و يکم ايران در اين ۲شاخص، ضعف اقتصاد ايران در رقابت با دنياي امروز را نشان ميدهد. شايد گروهي از افراد و گروههاي سياسي با استناد به پيشينه و مديريت مجمع جهاني اقتصاد اين رتبهبنديها را اقدامي سياسي بدانند اما اين واقعيت انکارناپذير است که همين گزارشها پايه تصميمگيريها و رفتار شرکتها در جهان را تشکيل ميدهد. در اين گزارش تاکيد شده است ناکارآمدي ديوانسالاري دولتي، فقدان ثبات در سياستهاي دولت و فساد، پس از تنگناي دسترسي به منابع مالي بيشترين سهم را در رقابتناپذير کردن کسبوکار ايرانيان دارد که با گزارشهاي داخلي سازگار است. نکته جذاب ديگر در اين نوع گزارشها، منابع ارائه صورت وضعيت است که تاکيد ميکند حدود ۶۵درصد اين اطلاعات از طريق مديران اجرايي بنگاههاي اقتصادي و ۳۵درصد آن از دادههاي آماري کشورها تامين ميشود. خوب يا بد؛ بايد بپذيريم همين گزارشها نشان ميدهد براي رقابتيکردن اقتصاد ايران بايد گامهاي بلند و شتاباني برداريم. يادمان باشد دنياي امروز محل دفن پنهان کاري شده است و توجه داشته باشيم بايد در روز روشن و برابر ديدگان همه جهان بازي کنيم و راه گريزي هم نداريم.
