سازمان هواشناسی در چشمانداز فصلی بارش و دمای کشور برای پاییز و زمستان ۱۴۰۵، از احتمال بارشهای بیش از نرمال در پاییز و تجربه زمستانی گرم و کمبرف خبر داده است. بر اساس این پیشبینی، از نیمه مهر تا نیمه آذرماه، بارشها در بیشتر مناطق کشور، بهویژه زاگرس و شمالغرب، بیش از حد نرمال خواهد بود.
این پیشبینی نشان میدهد دمای کشور در پاییز یک تا ۲ درجه بالاتر از نرمال خواهد بود. با این حال، از نیمه دی تا نیمه اسفند، افزایش دما بهویژه در ماههای بهمن و اسفند میتواند سهم برف از بارشها را به شکل محسوسی کاهش دهد.
پیشبینی بارش پاییز و زمستان ۱۴۰۵
در نیمه مهر تا نیمه آذر، بارش در اغلب نقاط کشور بیش از نرمال پیشبینی شده است. این وضعیت در مناطق زاگرس و شمالغرب نمود بیشتری خواهد داشت و دما نیز در همین بازه زمانی حدود یک تا ۲ درجه بالاتر از میانگین نرمال برآورد میشود.
در فاصله نیمه آذر تا نیمه دی، تداوم بارش در نوار شمالی، رشتهکوه البرز و زاگرس همچنان بیش از نرمال خواهد بود؛ اما در سایر مناطق کشور، میزان بارش به محدوده نرمال بازمیگردد.
برای نیمه دی تا نیمه اسفند، بارشها در محدوده نرمال پیشبینی شدهاند، اما افزایش دما بین ۲ تا ۴ درجه، بهخصوص در بهمن و اسفند، احتمال کاهش شدید سهم برف را افزایش میدهد. به این ترتیب، زمستان پیشرو میتواند گرم و کمبرف باشد.
نقش النینو در وضعیت جوی ایران
در این چشمانداز، از «النینوی بیسابقه ۲۰۲۶ (۱۴۰۵)» بهعنوان یکی از محرکهای اقلیمی مؤثر بر شرایط پیشرو نام برده شده است. شاخص مثبت ۲.۴۵ درجه سلسیوس این پدیده، به تقویت شدید جتاستریم جنوبی منجر میشود.
با این حال، احد وظیفه، رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی کشور، تأکید کرده است که اثر النینو بر بارش ایران به عواملی مانند زمانبندی رخداد، الگوهای جوی و سایر شاخصهای اقلیمی وابسته است و نمیتوان وقوع این پدیده را بهتنهایی به معنای افزایش بارش در کشور دانست.
به گفته وظیفه، بارشهای زمستانی ایران بهطور کامل تحت تأثیر النینو قرار ندارند و بیشترین اثر این پدیده را باید در پاییز در نظر گرفت. او توضیح داده است که مناطق مرکزی کشور در زمستان لزوماً از این شرایط تأثیر نمیپذیرند و حتی ممکن است با خشکسالی مواجه شوند؛ بنابراین نباید النینو را معادل بارش بیشتر در ایران دانست.
رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی با اشاره به شرایط اقلیمی کشور گفته است: «کشور ما در وضعیت حساسی قرار دارد و باید نسبت به این موضوع توجه ویژهای داشته باشیم.»
او همچنین آخرین شرایط فصلی را برای ارزیابی آثار این پدیده مهم دانسته و تأکید کرده است که اگر این شرایط خنثی شود، پیامدها متفاوت خواهد بود. به گفته وظیفه، باید با احتیاط رفتار کرد، زیرا گردش مرتبط با این پدیده میتواند نگرانکننده باشد.
هشدار درباره پیامدهای تغییرات اقلیمی
محمدرضا کاویانپور، رئیس مؤسسه تحقیقات آب، نیز در کارگاه آموزشی «دورپیوندها، سامانههای پیشبینی و هشدار درباره پدیده النینو» با اشاره به تداوم تغییرات اقلیمی گفت که اگر این روند در سال جاری نیز ادامه پیدا کند، آثار آن در نقاط مختلف جهان یکسان نخواهد بود.
به گفته کاویانپور، تداوم تغییرات اقلیمی میتواند پیامدهایی مانند خشکسالی، سیلاب، آتشسوزی و دیگر مخاطرات طبیعی را در پی داشته باشد.
پیشبینی بیهنجاری دما در مناطق مختلف
بر اساس پیشبینیهای ارائهشده، بیهنجاریهای دمایی در بازههای مختلف پاییز و زمستان به شرح زیر است:
از مهر تا آبان: در محدوده شرق کرمان و شمال سیستان، بیهنجاری دما بین ۲ تا ۳ درجه بالاتر از نرمال پیشبینی شده است.
از آبان تا آذر: در یکسوم غربی کشور، بیهنجاری دما از وضعیت نرمال تا ۱.۰۵ درجه بالاتر از نرمال خواهد بود.
از دی تا بهمن: در اغلب مناطق کشور، افزایش دما بین یک تا ۲ درجه سانتیگراد برآورد شده است.
از بهمن تا اسفند: در مناطق مرکزی و شرقی کشور، بیهنجاری دما بین ۲ تا ۴ درجه بالاتر از نرمال پیشبینی میشود.
توصیههای هواشناسی برای مدیریت آب و انرژی
سازمان هواشناسی با توجه به شرایط جوی پیشرو، بر مدیریت منابع آب و توسعه آبخیزداری تأکید کرده است. در همین راستا، اجرای فوری پروژههای آبخیزداری در زاگرس و البرز برای تغذیه آبخوانها و کمک به پایداری مسیرها ضروری اعلام شده است.
برای پایداری شبکه انرژی نیز آمادگی در برابر نوسانات بار الکتریکی ناشی از دماهای بالاتر از نرمال و بهینهسازی تولید در نیروگاههای برقآبی توصیه شده است.
در حوزه کشاورزی، سازمان هواشناسی بر هوشمندی در کشاورزی پاییزه تأکید کرده است. بهرهبرداری حداکثری از رطوبت خاک برای کشت دیم و مدیریت زهکشی با هدف مقابله با تنش گرمایی محصولات، از دیگر توصیههای مطرحشده است.
در بخش سلامت و ایمنی عمومی نیز پایش مستمر کیفیت هوا، آمادگی مراکز درمانی برای مقابله با بیماریهای فصلی و صدور بهموقع هشدارهای مربوط به سیلاب و رعدوبرق مورد تأکید قرار گرفته است.
دقت پیشبینی چقدر است؟
در این چشمانداز فصلی تأکید شده است که میزان دقت پیشبینیها بین ۶۵ تا ۷۰ درصد است؛ بنابراین ارزیابی شرایط جوی باید با توجه به تغییرات احتمالی الگوهای اقلیمی و بهروزرسانیهای بعدی انجام شود.
منیع: ایسنا
دیدگاهها
ارسال نظر