رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت محیطزیست تأکید کرده است که اجرای قانون هوای پاک مسئولیت همه دستگاههاست و هیچ سازمانی نمیتواند با بیعملی یا عملکرد نادرست، سلامت تنفسی مردم را به خطر بیندازد. این قانون مهم، راهکاری برای کاهش آلودگی و حفظ سلامت شهروندان است و تحقق آن نیازمند مشارکت تمامی بخشهای دولتی و خصوصی است.
برای مشخص شدن نقش دقیق هر بخش در آلودگی هوا، میزان انتشار آلایندهها از منابع مختلف بررسی و تفکیک شده است. بر اساس آخرین سیاهه انتشار، سهم قابلتوجهی از آلودگی هوای کلانشهرها مربوط به ناوگان حملونقل است. خودروهای فرسوده و کاربراتوری، بیشترین اثر را در انتشار ذرات آلاینده دارند و در این میان، خودروهای قدیمی مانند پیکان، بیشترین آسیب را به کیفیت هوای شهری وارد میکنند.
احمد طاهری، رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم، در آخرین اظهارات خود به آمار قابلتوجهی درباره خودروهای فرسوده اشاره کرده است. او اعلام کرد که انتشار آلودگی از هر خودروی فرسوده، تقریباً ۹ برابر یک خودروی نو و نوشماره با مدل مشابه است. این خودروها نه تنها سهم زیادی از ذرات آلاینده و گازهای مضر را وارد هوا میکنند، بلکه مصرف سوخت آنها نیز بهطور قابل توجهی بالاتر است؛ بهگونهای که حداقل دو برابر خودروهای نو با مدل مشابه سوخت مصرف میکنند.
در شهر تهران، حدود ۳۰ هزار دستگاه خودروی پیکان همچنان در حال تردد هستند و نقش پررنگی در آلودگی هوای پایتخت دارند. شرایط در سایر کلانشهرها نیز مشابه است و خودروهای قدیمی سهم زیادی از انتشار آلایندهها را به خود اختصاص دادهاند. افزایش آلودگی هوا نه تنها سلامت شهروندان را تهدید میکند، بلکه باعث ناترازی انرژی و فشار بر منابع سوختی کشور نیز میشود.
این آمار نشان میدهد که اصلاح و جایگزینی خودروهای فرسوده با خودروهای کممصرف و کمآلاینده، یکی از مهمترین راهکارها برای کاهش آلودگی هوا و بهبود کیفیت زندگی شهری است.
برای کاهش اثرات منفی خودروهای فرسوده، اقدامات متعددی میتواند مؤثر باشد. از جمله:
بازنشستگی و جایگزینی خودروهای فرسوده: تسریع در حذف خودروهای کاربراتوری و فرسوده و جایگزینی آنها با خودروهای استاندارد و کممصرف.
تشویق استفاده از حملونقل عمومی: افزایش کیفیت و ظرفیت ناوگان اتوبوسرانی و مترو برای کاهش نیاز شهروندان به خودروهای شخصی.
اجرای قوانین سختگیرانهتر بر خودروهای پرآلاینده: اعمال مالیات و محدودیتهای تردد برای خودروهای فرسوده و آلاینده.
ترویج خودروهای برقی و هیبریدی: سرمایهگذاری در زیرساختهای شارژ و مشوقهای مالیاتی برای استفاده از خودروهای پاک و کمآلاینده.
رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم تأکید کرده است که با همکاری بین دستگاههای دولتی، بخش خصوصی و مردم، میتوان کیفیت هوای کلانشهرها را بهبود داد و سلامت تنفسی شهروندان را تضمین کرد.
با توجه به افزایش تعداد خودروهای فرسوده و اثرات گسترده آنها بر آلودگی هوا، لازم است سیاستگذاریهای دقیق و فوری برای کاهش انتشار آلایندهها اجرایی شود. این اقدامات نه تنها به سلامت مردم کمک میکند، بلکه باعث صرفهجویی در مصرف سوخت و کاهش ناترازی انرژی نیز خواهد شد.
خودروهای فرسوده، به ویژه خودروهای کاربراتوری مانند پیکان، نقش پررنگی در افزایش آلودگی هوا و مصرف بیش از حد سوخت دارند. هر خودرو فرسوده تقریباً ۹ برابر یک خودروی نو آلاینده است و حداقل دو برابر سوخت مصرف میکند. با اجرای برنامههای بازنشستگی خودروهای فرسوده، توسعه حملونقل عمومی و تشویق به استفاده از خودروهای کممصرف و برقی، میتوان نفس شهرها را نجات داد و کیفیت زندگی شهری را بهبود بخشید.