نواز شریف، نخستوزیر پیشین پاکستان، تازهترین رئیس دولت این کشور است که نتوانست دوره ۵ ساله ریاستجمهوری را به پایان برساند؛ چیزی که در تاریخ ۷۰ ساله پاکستان نه تنها عجیب نیست که یک روال معمول بهشمار میآید.
به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: آقای شریف درحالی از سوی دادگاه عالی کشورش رای نداشتن کفایت لازم را گرفت که هیچ رئیس دولتی در این کشور نتوانسته تمام دوره ۵ ساله مسئولیت خود را پشت سر بگذارد. نواز شریف پس از نخستوزیر ایسلند دومین مقام عالیرتبه دولتی است که در پی فاش شدن اسناد پاناما مجبور به استعفا شد. دادگاه عالی پاکستان پس از بررسی داراییهای اعلام نشده شریف و خانوادهاش در خارج از خاک پاکستان و شرکتهای خارجی که در اسناد پاناما فاش شد رای به کفایت نداشتن او داد. آوریل ۲۰۱۶ (فروردین ۹۵) بود که اسناد پاناما فاش شد. این اسناد حاوی اطلاعاتی درباره پولشویی، فرار مالیاتی و دور زدن تحریمهای بینالمللی هستند. در اسناد پاناما مشخص شده بود که دو پسر و دختر آقای شریف در شرکتهای ثبتشده در خارج از این کشور داراییهایی دارند. این حقیقت که دادگاه عالی پاکستان شریف را از قدرت کنار زد، نشان میدهد صدای مردم این کشور که در اعتراضهایی علیه شریف شرکت کرده بودند از سوی دادگاه شنیده شده است. نواز شریف همه دستاوردهایش را گذاشت و رفت نواز شریف یکی از انگشتشمار قربانیان اسناد پاناما بود. به عبارت دقیقتر او دومین نفر پس از نخستوزیر ایسلند بود که با رای دادگاه عالی کشورش تمام دستاوردها و عقبماندگیهای اقتصادی در دوره ریاستجمهوریاش را پشت سر گذاشته و از این مقام کنارهگیری کرد. سایر کشورهایی که اسنادی درباره مقاماتشان منتشر شده بود ترجیح دادند پی ماجرا را نگرفته و کاری به کار مقامات بلندپایهشان نداشته باشند. پاکستان در دوران نواز شریف رونق اقتصادی را تجربه کرد هر چند همزمان اقتصاد این کشور در بحران قرار دارد چراکه نواز شریف در طول ۴ سال نخست وزیری در مجموع ۳۵ میلیارد دلار وام دریافت کرد. حالا شهید خاقان عباسی، نخستوزیر جدید این کشور باید تصمیماتی سخت برای نگه داشتن اقتصاد پاکستان روی غلتک و همزمان حفاظت از آن در برابر بحران بگیرد. از نشانههای افزایش قدرت اقتصادی پاکستان در سالهای اخیر حضور پنج شرکت از این کشور در میان فهرست ۲۰۰ شرکت برتر آسیایی زیر یک میلیون دلار است. همچنین پیشرفت سریع کار کریدور اقتصادی پاکستان و چین (CPEC) یک نشانه دیگر از جان گرفتن اقتصاد پاکستان در دوران نواز شریف است. امسال میلادی پاکستان توانست از همسایه و رقیب همیشگی خود هند در فهرست ۲۰۰ شرکت برتر فوربس پیشی بگیرد. هندیها امسال در این فهرست تنها ۳ شرکت داشتند. در دوران نخستوزیری نواز شریف مردم کمتر کمبود برق را احساس میکردند، سایه فقر کمتر بر زندگی مردم سنگینی میکرد و همکاری رو به رشد با چین در بخش ساخت زیرساختها برای پاکستان باعث شد کارشناسان اقتصادی از نواز شریف دفاع کنند. همچنین سال گذشته بازار سهام پاکستان نسبت به سایر همتایان آسیایی خود عملکرد بهتری داشت که این باعث دستاوردهای چشمگیری برای اقتصاد این کشور شد. رسوایی سیاسی که به اقتصاد پاکستان آسیب زد پس از کنار رفتن نواز شریف از قدرت به احتمال زیاد پاکستانیها به راه خود در دوستی کردن با چین ادامه خواهند داد و با کمک این کشور زیرساختهای خود را توسعه خواهند داد. پاکستانیها همچنین بسیار امیدوار هستند که همکاری با چین بتواند مشکل کمبود برق در این کشور را حل کند. این احتمال زمانی قویتر میشود که بدانیم شهید خاقان عباسی، نخستوزیر جدید گفته با مشورت نواز شریف کابینه خود را تعیین خواهد کرد. از همه اینها گذشته اقتصاد پاکستان از فاش شدن اسناد پاناما ضرر کرد. در اوایل ژوئیه (تیر) پول ملی پاکستان بیش از ۳ درصد کاهش ارزش پیدا کرد که این بیشترین کاهش ارزش در ۹ سال گذشته است. کنار رفتن نواز شریف از قدرت اثر کوتاهمدت منفی بر جریان سرمایهگذاری در پاکستان میگذارد چراکه سرمایهگذاران برای سرمایهگذاری در کشوری که متهم به پولشویی و فساد است بیشتر دستدست میکنند و کمتر علاقه نشان میدهند. اما از آن سو اجرایی شدن پروژههای سیپیایسی میتواند پاکستان را به سمت نیکبختی ببرد. اقتصاد پاکستان میتواند در آستانه بحران قرار گیرد زیرا کسری بودجه جاری این کشور ناپایدار است و این مانع ثبات اقتصادی میشود. همچنین نخست وزیر جدید باید به این واقعیت توجه کند که ذخایر ارزی کشورش تنها با وام خارجی امکان افزایش دارند. پس از این چه خواهد شد؟ ارتش قدرتمند و سیاستمداران پاکستانی به چین این اطمینان را دادهاند که از سرمایهگذاریهای این کشور حتی با وجود رفتن نواز شریف حراست میکنند. به گفته مقامات پاکستان سرمایهگذاری چند میلیارد دلاری چینیها در قالب طرح یک کمربند یک جاده در پاکستان همچنان به قوت خود باقی خواهد بود. قمر جاوید بجوا، رئیس ستاد ارتش پاکستان در یک کنفرانس خبری گفت که رویایش دیدن پاکستانی است که اقتصادی با درآمد متوسط داشته باشد که این در گرو برنامه ۶۲ میلیارد دلاری چین در کریدور اقتصادی چین و پاکستان است. روابط هند و پاکستان نیز در زمان نواز شریف خوب بود. او و همتای هندیاش، نارندرا مودی، تلاش کردند فرهنگ گفتوگو میان دو کشور را احیا کنند، هر چند حملات مرزی موانعی برای این کار ایجاد کرد اما نواز شریف یک بار هم از نارندرا مودی میزبانی کرد اما حالا که نواز شریف دیگر در قدرت نیست بهنظر میرسد هندیها گامهای محتاطانهتری بردارند. همچنین یک نگرانی ناخوشایند درباره نقش ارتش پاکستان در دولت بعدی این کشور وجود دارد که باعث میشود آینده روابط هند و پاکستان مبهم باشد. بههرحال باید منتظر ماند و دید دولت جدید پاکستان با هند، چین و سایر کشورهای منطقه و جهان چگونه تعامل خواهد داشت و آیا راه نواز شریف را ادامه میدهد یا خیر. منبع: valuewalk
