مصطفی رناسی/ عضو کمیسیون صنایع اتاق ایران
کشور ما در زمینه خدمات فنی و مهندسی در بخشهای مختلف از جمله مشاوره، نفت، گاز، دریا توانمندیهای بسیار خوبی دارد. البته در دوران تحریم مشکلات زیادی برای ما ایجاد شد، به نحوی که وضعیت ما در زمینه صدور خدمات فنی و مهندسی دچار اختلالاتی شد. به دلیل مشکلاتی که برای اقتصاد ایران به وجود آمد شرکتهای داخلی هم با مشکل روبهرو شدند، به طور مثال بالا بودن نرخ بهره بانکی، مسائلی ایجاد کرد که باعث شد مقدار زیادی از صادرات ما کاهش پیدا کند و بخشهای زیادی در این بین ضربه ببینند. مشکل دیگر ضعف حمایت کافی در صدور ضمانت نامههای بانکی برای شرکتهایی بود که میخواستند آن طرف کار کنند. متاسفانه با تحریمهای شکل گرفته گرفتن ضمانت نامه در کشورهای دیگر خیلی سخت شده بود. خوشبختانه بعد از برجام وضعیت امروز ما نسبت به چند سال قبل مقداری بهتر شده است. با ظرفیتهای ایجاد شده در بخشهای مختلف گردشگری، فرهنگی و هنری، ترانزیت و حمل و نقل، نیروی کار و همچنین بخشهای فنی و مهندسی، صادرات خدمات ایرانی شکلی تازه به خود گرفته و صادرات این خدمات در کنار صادرات کالا، افزایش صادرات غیرنفتی را هدفگذاری کرده است. در این بین مشکلات سیاسی و وضعیت جنگی در کشورهای منطقه در بروز این وضعیت بیتاثیر نبوده است. ما باید بتوانیم تعاملات سیاسی خود را گسترده کنیم و از موقعیت برجام استفاده کنیم تا در این حوزه رونق را شاهد باشیم. در صورتی که روابطمان با کشورهای همسایه در شرایط بهتری باشد مسلم است که شرکتهای پیمانکار و مشاور میتوانند برای صادرات خدمات فنی مهندسی راحت تر اقدام کنند و همچنین کشورهای دیگر هم مشتاق تر باشند. البته به خاطر ضمانت نامههایی که کشورهای دیگر میخواستند و همچنین به دلیل انتقال ماشینآلات به این کشورها ما در برخی مواقع همچنان مشکلاتی داریم. از این رو این مسله مهمی که دولت دوازدهم در روابط سیاسی خود با کشورهای همسایه باید مد نظر قرار دهد همین بحث گسترش و بهبود فضای سیاسی منطقهای است. اگر قرار است به سوریه کمکی شود میتوان به صدور خدمات فنی و مهندسی توجه کنیم. باید به شرکتهای ایرانی این اعتبار را بدهیم که برای بازسازی سوریه اقدام کنند و بتوانند در آن کشور و حتی کشورهای دیگر منطقه نقشی داشته باشند که این مهم بهطور قطع به طور مستقیم به حمایتها و تدابیر دولت دوازدهم بستگی دارد. اگر دقت کنیم میبینم که همه کشورهای دنیا به همین شکل عمل میکنند یعنی اجبار و تاکیدشان این است که از تجیهزات و خدمات کشورشان در جاهای دیگر استفاده کنند و آن را گسترش دهند. امیدواریم که کشور ما و دولت دوازدهم هم از این امکانات به نحو احسن استفاده کند.