بازار مسکن در سال ۱۴۰۴ تحت تأثیر مستقیم نوسانات ژئوپلیتیک و تنشهای نظامی، یکی از پرفرازونشیبترین ادوار خود را پشت سر گذاشت. این بازار که سال را با حالت انتظار ناشی از مذاکرات سیاسی آغاز کرده بود، پس از تجربه شوک «جنگ ۱۲ روزه» با ریزش ۳۰ درصدی قیمت در مناطق لوکس و هجوم فروشندگان مواجه شد، اما در تابستان شاهد رشد ۲۰ تا ۵۰ درصدی اجارهبها بود. با انتقال سرمایهها به بازارهای موازی در پاییز و توقف کامل معاملات در پی درگیریهای اسفندماه، اکنون بازار مسکن در آستانه سال ۱۴۰۵ با پارادوکس «رکود معاملاتی و فریز قیمتی» روبروست که پیشبینی شکوفایی آن را با تردیدهای جدی مواجه کرده است.
در حالی که بازار مسکن ایران در آغاز سال ۱۴۰۵ وارد یکی از حساسترین مقاطع خود شده است، همزمانی افزایش فشارهای اقتصادی داخلی با تشدید تنشهای سیاسی و نظامی در منطقه، معادلات اجارهنشینی را پیچیدهتر از همیشه کرده است. بسیاری از مستأجران و مالکان این پرسش را مطرح میکنند که در سال جدید، هزینه اجاره خانه در کدام شهرهای ایران پایینتر خواهد بود و آیا کوچ به شهرهای ارزانتر میتواند راهی برای عبور از موج تازه گرانی باشد؟
تداوم تنشهای ژئوپلیتیکی در منطقه، بازار املاک و مستغلات دبی را با بحرانی کمسابقه روبرو کرده است؛ بهطوریکه شاخص املاک در بازار مالی دبی (DFM Real Estate Index) تنها در یک ماه اخیر بیش از ۲۵ درصد سقوط کرد. دادههای آماری مؤسسه DXB Interact نشان میدهد که ارزش معاملات هفتگی مسکن در این شهر از قله ۴.۶ میلیارد دلاری در بهمنماه، به مرز ۳.۳ میلیارد دلار در اواخر اسفند ۱۴۰۴ کاهش یافته است. این افت ۲۵ درصدی در حجم فروش و شاخصهای مالی، نشاندهنده واکنش سریع و منفی سرمایهگذاران به ناآرامیهای اخیر و ایجاد ابهام در افق بلندمدت اقتصاد امارات است.
فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، در پیام نوروزی خود از میان تهرانِ جنگزده اما استوار، بر تداوم بیوقفه پروژههای عمرانی و ساخت مسکن علیرغم بمبارانهای مکرر دشمن صهیونیستی-آمریکایی تأکید کرد. وی با ادای احترام به مقام شامخ رهبر فقید انقلاب و شهدای جنگ اخیر، گزارشی از تداوم خدمات زیرساختی از جمله ترخیص میلیونی کالاهای اساسی از بنادر، جابجایی مسافران و افتتاح طرحهای جادهای نظیر بزرگراه زاهدان-بیرجند در سختترین شرایط رزمی ارائه داد. وزیر راه وعده داد که دولت وفاق ملی در سال ۱۴۰۵، با سلاح ایمان و اتحاد، آثار این جنگ خانمانسوز را از چهره ایران خواهد زدود.
تنشهای اخیر در خاورمیانه و جهش قیمت انرژی، بازار مسکن ایالات متحده را با شوک جدیدی روبرو کرده است. نرخ بهره ثابت وام مسکن ۳۰ ساله در آمریکا با یک جهش قابل توجه به ۶.۲۲ درصد رسید که بالاترین سطح از دسامبر گذشته محسوب میشود. این افزایش که به دنبال رشد بازده اوراق قرضه خزانهداری رخ داده، علاوه بر کاهش ۱۰ درصدی تقاضای وام، برنامههای فدرالرزرو برای کاهش نرخ بهره را با چالشی جدی مواجه کرده است. جروم پاول، رئیس بانک مرکزی آمریکا، نیز با ابراز نگرانی عمیق از "شوک انرژی"، نسبت به برهم خوردن انتظارات تورمی هشدار داد.
مدیرکل راه و شهرسازی استان تهران اعلام کرد که بر اساس آخرین برآوردها، هزینه ساخت هر واحد از طرح نهضت ملی مسکن به حدود ۲.۵ میلیارد تومان رسیده است. خالقی با اشاره به روند افزایش هزینههای ساخت افزود که افزایش سقف تسهیلات از ۶۵۰ میلیون تومان به ۸۵۰ میلیون تومان در دستور کار قرار دارد تا بخشی از فشار ناشی از رشد قیمت مصالح ساختمانی جبران شود. وی تأکید کرد که با وجود بهبود همکاری بانکها در پرداخت تسهیلات، هزینههای ساخت رشد چشمگیری داشته و تسهیلات فعلی پاسخگوی هزینهها نیست و امیدوار است با موافقت مراجع ذیربط، روند اجرای پروژههای نهضت ملی مسکن سرعت گیرد.