سخنگوی شهرداری تهران اعلام کرد در روز ۳۲ جنگ، تاکنون ۳۳ هزار و ۲۳۷ واحد مسکونی در مناطق مختلف پایتخت آسیب دیده‌اند؛ آماری که به گفته او شامل مراکز و ساختمان‌های نظامی نمی‌شود و اکنون در قالب دسته‌بندی‌های مختلف برای بازسازی و جبران خسارت در حال بررسی است.

کاهش عرضه فایل‌های فروش مسکن در سکوهای آنلاین طی دو هفته ابتدایی سال ۱۴۰۵، هم‌زمان با تشدید رکود فصلی و اثرات ناشی از جنگ، باعث افزایش اعلام قیمت‌های نامتعارف و فاصله گرفتن بخشی از نرخ‌های پیشنهادی از واقعیت بازار شده است؛ به‌طوری‌که در برخی مناطق شاخص تهران حتی هیچ فایلی برای فروش ثبت نشده است.

دولت و شهرداری متولی جبران خسارت به واحدهای مسکونی و تجاری در جنگ فعلی هستند؛ در تهران و سایر کلان‌شهرها کار به مدیریت شهری سپرده شده و در سایر شهرها و مراکز استان، امور توسط بنیاد مسکن پیش برده می‌شود.

رشد قابل‌توجه اجاره‌بها در کلانشهرها، به‌ویژه تهران، و افزایش سهم هزینه مسکن در سبد خانوار، بازار اجاره را به یکی از اصلی‌ترین دغدغه‌های اقتصادی خانوارها تبدیل کرده است. در عین حال، طرح مسکن استیجاری، توسعه اجاره‌داری حرفه‌ای و ادامه پروژه‌های نهضت ملی مسکن، از نگاه کارشناسان می‌تواند به‌تدریج به تعادل‌بخشی این بازار کمک کند.

نایب‌رئیس اول اتحادیه مشاوران املاک استان تهران با اشاره به ثبات نسبی بازار مسکن گفت روند اجاره‌بها در اسفند ۱۴۰۴ نسبت به ماه‌ها و سال گذشته کاهش یافته و شاخص‌های تورمی این بازار از افت تدریجی قیمت‌ها و کند شدن شتاب رشد حکایت دارد.

در پی آسیب‌دیدن شماری از واحدهای مسکونی در جریان جنگ تحمیلی، بنیاد مسکن و شهرداری تهران با تقسیم مسئولیت بازسازی، شناسایی و ارزیابی خسارت‌دیدگان را آغاز کرده‌اند و تسهیلات ۳۰۰ تا ۷۰۰ میلیون تومانی برای اسکان موقت و بازسازی واحدهای آسیب‌دیده در نظر گرفته شده است.

بازار مسکن ایران در حالی آماده ورود به فاز رونق بود که یک شوک سیاسی-امنیتی همه معادلات را برهم زد. حالا نه‌تنها رونق متوقف شده، بلکه مسیر تقاضا نیز تغییر کرده و نشانه‌ها از یک مهاجرت جدی سرمایه از تهران به شهرهای دیگر حکایت دارد.

تداوم تنش‌های منطقه‌ای و تهدید زیرساخت‌های اقتصادی در کشورهای حوزه خلیج‌فارس، بازار املاک این منطقه، به‌ویژه در امارات را با چالش بی‌سابقه‌ای مواجه کرده است. کارشناسان هشدار می‌دهند که در صورت استمرار وضعیت فعلی و بروز اختلال در زیرساخت‌ها، احتمال افت سریع قیمت‌ها در بازاری که پیش‌تر به عنوان یکی از امن‌ترین مقاصد سرمایه‌گذاری جهان شناخته می‌شد، وجود دارد. این شرایط می‌تواند منجر به بازتعریف جدی ریسک و ارزش‌گذاری مجدد دارایی‌های ملکی در کانون‌های تجاری منطقه شود.

فرشید ایلاتی، کارشناس سیاست‌گذاری مسکن، با کالبدشکافی وضعیت بازار در سال گذشته، از تغییر جغرافیای تقاضا در پی وقوع جنگ ۱۲ روزه و توقف پیش‌بینی‌های رونق در کلان‌شهرها خبر داد. وی با اشاره به رکود سنگین معاملات در تهران، پیش‌بینی کرد که موج جدید تقاضا به‌ویژه از سوی بازنشستگان و شاغلان دورکار به سمت شهرهای کوچک، میانی و روستاها حرکت کند. ایلاتی همچنین با تأکید بر عقب‌ماندگی قیمت مسکن نسبت به سایر دارایی‌ها، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی را متولی اصلی بازسازی مناطق آسیب‌دیده از جنگ معرفی کرد.

نایب‌رئیس اتحادیه مشاوران املاک تهران از موج بی‌سابقه همدلی و تعامل میان مالکان و مستأجران در روزهای پایانی سال ۱۴۰۴ خبر داد. داود بیگی‌نژاد با اشاره به گزارش‌های میدانی از سطح شهر، اعلام کرد که علیرغم فشارهای اقتصادی و تداوم شرایط جنگی، مالکان با درک وضعیت کسب‌وکارهای آسیب‌دیده و مستأجران مسکونی، از پیگیری‌های قانونی برای دریافت اجاره‌بها صرف‌نظر کرده‌اند. به گفته وی، برخلاف سال‌های گذشته، شکایات مربوط به تاخیر در پرداخت اجاره در آستانه شب عید به صفر رسیده و بسیاری از مالکان، دریافت مطالبات اسفندماه خود را به زمان بهتری موکول کرده‌اند.