سخنگوی سازمان امور مالیاتی کشور با تشریح عملکرد سامانه «سوت‌زنی» اعلام کرد این سامانه توانسته نقش مؤثری در شناسایی فراریان مالیاتی ایفا کند و حتی منجر به پرداخت پاداش‌های چندصد میلیون تومانی به گزارشگران فساد شود. با این حال، به گفته او، حجم بالای گزارش‌های ناقص و خرد، تمرکز سازمان بر پرونده‌های کلان را با چالش مواجه کرده و به همین دلیل بازنگری جدی در سازوکار این سامانه در دستور کار قرار گرفته است.

هامان هاشمی، عضو هیئت نمایندگان اتاق بازرگانی ایران، اجرای قانون مالیات بر سوداگری را اقدامی مثبت برای مقابله با فعالیت‌های مخرب و سوداگرانه دانست و تأکید کرد که این قانون نه زندگی روزمره مردم، بلکه معاملات غیرمولد و سوداگرانه را هدف قرار می‌دهد؛ اقدامی که می‌تواند به شناسایی مودیان جدید، کنترل نقدینگی و کاهش تورم منجر شود.

با جهش‌های پیاپی قیمت طلا، برخی طلافروشان با استفاده از حساب‌های متفرقه و معاملات کاغذی، از پرداخت مالیات واقعی طفره می‌روند؛ اقدامی که هم بودجه دولت را تهدید می‌کند و هم رقابت سالم در بازار طلا را خدشه‌دار می‌سازد. کارشناسان معتقدند اجرای دقیق قوانین مالیاتی و صدور صورت‌حساب الکترونیکی، می‌تواند شفافیت را افزایش داده و از تخلفات جلوگیری کند، در حالی که تعلل در این زمینه باعث افزایش ریسک اقتصادی و بی‌اعتمادی عمومی می‌شود.

سالار ولایتمدار، نماینده مردم قزوین، آبیک و البرز در مجلس شورای اسلامی، با تأکید بر ضرورت اجرای قانون مالیات بر سوداگری و سفته‌بازی گفت: این قانون با هدف کاهش جذابیت فعالیت‌های غیرمولد، هدایت نقدینگی به سمت تولید و ایجاد شفافیت مالی از طریق تفکیک حساب‌های شخصی و تجاری به تصویب رسیده و می‌تواند گامی مهم در جلوگیری از فرار مالیاتی و حمایت از اقتصاد ملی باشد.

پلیس امنیت اقتصادی از کشف و انهدام یک شبکه گسترده پولشویی و فرار مالیاتی در صنف موبایل خبر داد. این شبکه با استفاده از حساب‌های بانکی و دسته‌چک‌های اجاره‌ای، مبالغ کلانی را جابه‌جا کرده و از پرداخت مالیات فرار می‌کرد. نه‌تنها گردانندگان این شبکه، بلکه کسبه‌ای که از خدمات غیرقانونی آن بهره برده‌اند نیز با عواقب قانونی سنگین مواجه خواهند شد.

سید محمد هادی سبحانیان، رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور، بخشنامه‌ای را در راستای اجرای ماده ۲۱۵ قانون مالیات‌های مستقیم ابلاغ کرد که سازوکار فروش املاک توقیف‌شده از بدهکاران مالیاتی را مشخص می‌کند.

نظام مالیاتی ایران سال‌هاست با فرارهای نجومی و روندهای پر پیچ‌و‌خم روبه‌روست؛ اما کلید حل این بحران، در یک کلمه خلاصه می‌شود: «هوشمندسازی». راهکاری که می‌تواند عدالت مالیاتی را محقق، درآمد دولت را افزایش و در نهایت تولید ملی را تقویت کند.

سازمان امور مالیاتی با ابلاغ بخشنامه‌ای جدید، راه فرار مالیاتی از طریق بیمه‌های عمر و زندگی را مسدود کرد. این بخشنامه با تأکید بر نظارت دقیق‌تر بر قراردادهای بیمه‌ای، معافیت‌های مالیاتی را منوط به احراز اصالت قراردادها کرده و گامی بزرگ در راستای شفافیت مالی برداشته است.

رئیس مرکز بازرسی، مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی سازمان امور مالیاتی کشور اعلام کرد که در دو ماه ابتدایی سال جاری، ۲۳۰۰ میلیارد تومان مالیات و جریمه از محل کتمان درآمد وصول شده است. این مبلغ از طریق تشدید نظارت‌ها، بررسی تراکنش‌های مشکوک بانکی و بهره‌گیری از گزارش‌های مردمی به دست آمده است.

رئیس مرکز بازرسی سازمان امور مالیاتی اعلام کرد که سه واحد طلافروشی در استان خوزستان با بهره‌گیری از روش‌های پیچیده، درآمد واقعی خود را پنهان کرده و از پرداخت حدود ۱۲۰۰ میلیارد تومان مالیات خودداری کرده‌اند. به گفته وی، این تخلف گسترده در پی گزارش‌های مردمی و انجام بازرسی‌های دقیق شناسایی شده و اکنون به یکی از پرونده‌های مهم در حوزه فرار مالیاتی تبدیل شده است.

سید محمدهادی‌ سبحانیان تأکید کرده است که صدور صورتحساب یا ارائه رسید پوز، یک الزام قانونی برای همه فعالان اقتصادی است و مشتریان نیز نقش کلیدی در اجرای این قانون دارند. به‌ویژه آنکه صدور فاکتور رسمی، علاوه بر تضمین حقوق مصرف‌کننده، موجب ثبت دقیق مبادلات مالی و جلوگیری از پنهان‌کاری‌های مالیاتی می‌شود. بر اساس قوانین جدید، تمامی مؤدیان مالیاتی ملزم شده‌اند از سامانه مودیان استفاده کرده و تراکنش‌های مالی خود را ثبت و گزارش کنند. به گفته مقامات این سازمان، عدم ارائه فاکتور یا رسید معتبر، نه‌تنها تخلف مالیاتی محسوب می‌شود، بلکه در صورت تکرار، شامل جریمه‌های سنگین نیز خواهد شد.

در شرایطی که دولت فشار مالیاتی را بر دوش معلمان، کارمندان و تولیدکنندگان گذاشته، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس از رها شدن سوداگران و قاچاقچیان از شمول مالیات و پرداخت‌های ناچیز طلافروشان به شدت انتقاد کرد.

مرکز پژوهش‌های مجلس با بررسی عملکرد مالیاتی ۳۰۰ شرکت بزرگ کشور، از شکاف قابل‌توجه میان نرخ قانونی و نرخ واقعی مالیات شرکت‌ها پرده برداشت. یافته‌ها نشان می‌دهد که بیش از نیمی از پرسودترین شرکت‌های ایران، به جای پرداخت ۲۵ درصد مالیات قانونی، نرخ مؤثر بین ۰ تا ۱۰ درصد دارند؛ رقمی که عملاً نظام مالیاتی کشور را ناکارآمد و عدالت مالیاتی را زیر سؤال برده است.

در حالی که مالیات به‌عنوان ستون فقرات اقتصاد هر کشور شناخته می‌شود، در ایران سازوکارهای فعلی مالیاتی عملاً به نفع شرکت‌های بزرگ طراحی شده‌اند؛ جایی که غول‌های اقتصادی با سودهای نجومی، مالیاتی ناچیز می‌پردازند و بار مالیات به دوش کسب‌وکارهای کوچک و متوسط افتاده است.

در پی بازرسی‌های مالیاتی در خراسان رضوی، یک فرار مالیاتی سنگین به ارزش ۳۲ میلیارد تومان در حوزه خرید و فروش سکه و طلای آب‌شده کشف شد؛ تاکنون ۱۰ میلیارد تومان از این رقم وصول شده و روند پیگیری برای دریافت باقی آن ادامه دارد.

اداره کل امور مالیاتی استان فارس با بازرسی از یک صندوق قرض‌الحسنه، موفق به شناسایی ۴۰۶ مؤدی متخلف با گردش مالی پنهان نزدیک به ۶.۴ هزار میلیارد تومان شد؛ رقمی که منجر به صدور مطالبه مالیاتی بالغ بر ۶۷۷ میلیارد تومان شده است.

پدرام باقرنژاد؛روزنامه نگاروکارشناس ارشد مدیریت

بنا بر اذعان رئیس اداره مبارزه با فرار مالیاتی و پول‌شویی اداره کل امور مالیاتی خراسان رضوی، سه صندوق قرض‌الحسنه فعال در استان با واگذاری دستگاه‌های کارت‌خوان به غیر، بیش از ۱۸ هزار میلیارد ریال سوءاستفاده کرده‌اند.

از تیر تا آبان‌ماه امسال، ۴۳۱ بازرسی مالیاتی بر اساس ماده ۱۸۱ قانون مالیات‌های مستقیم انجام شده است. در این مدت، ۳ هزار و ۴۵۸ برگ اوراق قطعی به ارزش ۴ هزار و ۱۱۰ میلیارد تومان صادر شده است.

فتح‌الله توسلی، عضو کمیسیون اقتصادی مجلس گفت: معافیت مالیاتی به‌ویژه برای کارکنان بخش دولتی و مشاغل خرد که در معرض فشارهای اقتصادی قرار دارند، می‌تواند تأثیر مثبتی داشته باشد. با توجه به افزایش هزینه‌ها و حقوق پایین برخی کارکنان، این معافیت‌ها به آن‌ها کمک خواهد کرد تا وضعیت مالی بهتری داشته باشند.