در حالی که تنها روز‌هایی تا پایان سال باقی مانده، بازار اجاره مسکن به یکی از پرتنش‌ترین مقاطع خود رسیده و میلیون‌ها خانوار اجاره‌نشین با اضطراب تمدید قرارداد، جابه‌جایی اجباری و افزایش هزینه‌های ماهانه، وارد سال جدید می‌شوند؛ فضایی که بیش از هر زمان دیگری، از شکاف میان توان پرداخت مستأجران و انتظارات موجران خبر می‌دهد.

با وجود کاهش سرعت رشد اجاره‌بها در ماه‌های اخیر، مستأجران هنوز زیر فشار سنگین بازار مسکن زندگی می‌کنند. میانگین اجاره پیشنهادی در تهران به حدود ۴۵۰ هزار تومان به ازای هر متر مربع رسیده و برای یک واحد متوسط ۸۵ متری، ترکیب ودیعه و اجاره ماهانه به بیش از ۳۸ میلیون تومان می‌رسد. این ارقام فشار اقتصادی بر خانواده‌های شهری را تشدید کرده و باعث افزایش مهاجرت به حومه و شهرهای ارزان‌تر شده است.

تسهیلات ودیعه مسکن در سال‌های اخیر به یکی از ابزارهای مهم برای کاهش فشار اقتصادی بر مستاجران، به‌ویژه اقشار کم‌درآمد، تبدیل شده است. در شرایطی که بازار اجاره مسکن به‌دلیل تورم بالا و کاهش قدرت خرید خانوارها با بحران‌های متعددی روبه‌روست، این وام‌ها نقش حیاتی در حفظ کرامت اجتماعی، جلوگیری از جابه‌جایی‌های اجباری، و کاهش ناامنی روانی مستأجران ایفا می‌کنند.

در فصل نقل و انتقالات مسکن، مستأجران در ایران با مجموعه‌ای از دغدغه‌های جدی روبه‌رو هستند که در سایه شرایط نابسامان اقتصادی، فشار مضاعفی را بر دوش آن‌ها گذاشته است. اولین و مهم‌ترین نگرانی، افزایش بی‌رویه نرخ اجاره بهاست. بسیاری از مالکان، بدون توجه به نرخ تورم عمومی یا دستورالعمل‌های دولتی، اجاره‌ها را به شکل شخصی و گاهاً دلخواه تعیین می‌کنند، و این مسئله، بار مالی سنگینی را بر مستأجران تحمیل می‌کند.

فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، از اتصال ۷۰ هزار متقاضی جدید مسکن به تسهیلات بانکی طی ۶ ماه اخیر خبر داد و گفت: هم‌اکنون بیش از ۴۵۰ هزار واحد مسکونی حمایتی در مراحل مختلف ساخت قرار دارد.

افزایش قیمت اجاره مسکن در محله‌های جنوب تهران به وضوح قابل مشاهده است. به‌طور مثال، برای اجاره یک واحد آپارتمان نوساز با متراژ ۹۵ متر مربع در منطقه دولت‌آباد، نیاز به پرداخت یک میلیارد تومان ودیعه وجود دارد.

کارشناس مسکن با اشاره به تأثیر قابل توجه سامانه خودنویس در کاهش هزینه‌ها، اظهار کرد: این سامانه توانسته است به بیش از ۳ هزار میلیارد تومان صرفه‌جویی دست یابد. این آمار نشان‌دهنده این است که سامانه خودنویس به‌خوبی در میان متقاضیان مسکن جایگاه خود را پیدا کرده و مورد استقبال قرار گرفته است.

چمنی عنوان کرد: آقای بذرپاش زمانی به فکر مستاجران و مشکلات پُرشمار آنان افتاد که رنج و سختی این عزیزان به نقطه اوج خود رسیده بود. اجاره بها در طول سال های اخیر افزایش چشمگیری داشته و مطرح‌سازی این نوع قوانین منفعت چندانی برای مستاجران نخواهد داشت و منازعه احتمالی میان موجر و مستاجر ادامه پیدا می کند. برخلاف دولت ایران، ترکیه خیلی به موقع و در آغاز رشد قیمت اجاره، دست به کار شد و مقدار معینی را به عنوان سقف اجاره بها اعلام کرد.

مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن اعلام کرد که با عملیاتی شدن بیش از ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار واحد نهضت ملی مسکن، کشور عملا به یک کارگاه ساخت و ساز مسکن تبدیل شده است. وی افزود: در جلسه هجدهم شورای عالی مسکن، علاوه بر افتتاح بیش از ۶۶ هزار واحد مسکونی و واگذاری بیش از ۵۰ هزار قطعه زمین، سقف اجاره بها تعیین و مصوب خواهد شد.

منتخب مجلس دوازدهم اطلاع داد که طبق تصمیمی که اخذ شده، سقف اجاره‌ ها در هر شهر و استان بر اساس نرخ تورم هر منطقه محاسبه و اعلام خواهد شد. در جلسه کمیسیون عمران مجلس گذشته این تصمیم به تأیید رسیده است.

در صورت تمایل برای اجاره خانه در محله «ونک» تهران، این گزارش را با دقت مطالعه کنید.

در حال حاضر، ما دوباره شاهد نگرانی مهم و سالانه مستاجران درباره افزایش زیاد اجاره هستیم. این موضوع در برخی موارد مشکلات جدی برای برخی از افرادی که در خانه‌های اجاره‌ای زندگی می‌کنند، ایجاد می‌کند.

قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجاره بها پس از کش و قوس های فراوان توسط مجلس شورای اسلامی تصویب شد. در خصوص اجرایی سازی این قانون، نظرات منفی و مثبت فراوانی در میان کارشناسان وجود دارد. در این گزارش به بررسی این موضوع مهم پرداختیم. با ما همراه باشید.

به گفته مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی، در تهران، ۵۱ درصد خانوارها به عنوان مستاجر در مسکن زندگی می‌کنند.

رئیس جمهور، قانون ساماندهی بازار زمین، مسکن و اجاره‌بها را برای اجرا به دستگاه‌های مرتبط ابلاغ کرد.

در حال حاضر، مدیر کل دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی اعلام نموده است که تعیین سقف قیمت اجاره مسکن در استان‌هایی که نرخ تورم آنها به نسبت ۳۰ درصد افزایش یافته است، در دستور کار قرار دارد.

سامانه خودنویس با اهدافی مثل ایجاد شفافیت در بازار مسکن، تسهیل امور، دستیابی بهتر به آمار، حذف هزینه کمیسیون بنگاه‌ها و کنترل نرخ‌ها در بازار اجاره راه‌اندازی شده و قرار است در فاز دوم، قراردادهای خرید و فروش ملک نیز به سامانه خودنویس بیاید؛ برنامه‌ای که البته واکنش واسطه‌های ملکی را در پی داشته است.

وزیر راه و شهرسازی با بیان این‌که قانون ساماندهی بازار مسکن صرفه و صلاح مالکان را تامین می‌کند، عنوان کرد: اجرای بسته ۱۹ بندی شهرسازانه توسط ۵۰۰ شهرداری صورت گرفته است.

یک کارشناس بازار مسکن عنوان کرد: می‌توان پیش‌بینی کرد که کماکان تورم در بخش اجاره بالاتر از تورم در سایر کالاهای مصرفی خواهد بود. به تبع آن، فشار اجاره‌بها هم بر روی خانوار و به خصوص خانوارهای کم‌درآمد بیشتر خواهد بود.

وضعیت اجاره خانه‌ها به حدی ناپایدار شده است که بسیاری از خانوارها در تهران دیگر توانایی اجاره حداقل یک خانه را ندارند. مجید گودرزی، کارشناس حوزه مسکن، این وضعیت را توصیف می‌کند.