با بازگشت دسترسی عمومی به اینترنت بین‌الملل، وضعیت مشترکان سرویس «اینترنت پرو» به یکی از موضوعات مورد توجه کاربران تبدیل شده است. در حالی که بسیاری از مشترکان خواستار بازگشت به تعرفه‌های عادی و تعیین تکلیف هزینه‌های پرداختی هستند، اپراتورها اعلام کرده‌اند مبلغ بسته‌های خریداری‌شده قابل استرداد نیست و کاربران تنها امکان غیرفعال‌سازی موقت این سرویس و استفاده مجدد از آن در مدت اعتبار تعیین‌شده را خواهند داشت.

معاون سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی توسعه فاوا و اقتصاد دیجیتال وزارت ارتباطات از آغاز بازگشایی تدریجی اینترنت بین‌الملل خبر داد و اعلام کرد که با دستور رئیس‌جمهور، دسترسی کاربران به اینترنت جهانی به‌صورت مرحله‌ای برقرار می‌شود. به گفته وی، اتصال کامل مردم به اینترنت بین‌الملل تا ۲۴ ساعت آینده انجام خواهد شد.

صفحه مربوط به «اینترنت پرو» از سایت برخی اپراتورهای تلفن همراه حذف شده است؛ این در حالی است که طی دو ماه گذشته این سرویس به‌صورت محدود برای کسب‌وکارهای اینترنتی، اساتید دانشگاه و برخی دانشجویان ارائه می‌شد و اکنون با حذف صفحه اطلاع‌رسانی، ابهاماتی درباره ادامه عرضه این طرح ایجاد شده است.

بر اساس اعلام یک منبع مطلع، در جلسه صبح امروز ستاد راهبری و ساماندهی فضای مجازی به ریاست معاون اول رئیس‌جمهور، بازگشت اینترنت به وضعیت قبل از دی‌ماه ۱۴۰۴ به تصویب رسیده و این مصوبه برای تأیید نهایی به رئیس‌جمهور ارسال شده است. در صورت تأیید، اجرای آن از طریق وزارت ارتباطات آغاز خواهد شد.

محدودیت اینترنت بین‌الملل در کشور همچنان ادامه دارد و دسترسی کاربران به بسیاری از سرویس‌ها و پلتفرم‌های جهانی با اختلال یا قطع کامل مواجه است. در همین حال، دولت از تشکیل ستاد ویژه ساماندهی فضای مجازی برای پیگیری روند اتصال اینترنت خبر داده؛ موضوعی که به گفته مسئولان، تحقق آن همچنان به شرایط امنیتی و تصمیم‌گیری نهادهای بالادستی وابسته است.

دبیر پیشین شورای عالی فضای مجازی با انتقاد از سیاست‌های فعلی مدیریت اینترنت در کشور، قطع و محدودسازی اینترنت به شیوه کنونی را «غیرقابل توجیه» دانست و تأکید کرد که در صورت وجود اراده و اختیار، امکان رفع این محدودیت‌ها وجود دارد. سید ابوالحسن فیروزآبادی همچنین با اشاره به چالش‌های تصمیم‌گیری در حوزه حکمرانی فضای مجازی، وضعیت موجود را نشانه‌ای از بن‌بست در سیاست‌گذاری اینترنت ارزیابی کرد.

همزمان با افزایش مطالبات عمومی برای رفع محدودیت‌های اینترنت بین‌الملل، تشکیل «ستاد ساماندهی و راهبری فضای مجازی» به ریاست معاون اول رئیس‌جمهور، به یکی از مهم‌ترین تحولات حوزه فضای مجازی کشور تبدیل شده است. در حالی که دولت چهاردهم از عزم خود برای بازنگری در سیاست‌های فیلترینگ سخن می‌گوید، گمانه‌زنی‌ها درباره زمان رفع انسداد اینترنت و مقابله با منافع اقتصادی ناشی از تداوم فیلترینگ، وارد مرحله تازه‌ای شده است.

معاون توسعه روستایی و مناطق محروم رئیس‌جمهور با انتقاد از نگاه صرف عمرانی به توسعه روستاها، بر ضرورت بازگشت به «ریل واقعی توسعه» تأکید کرد و گفت توسعه پایدار زمانی محقق می‌شود که امید، میل به ماندن و انسجام اجتماعی در روستاها تقویت شود؛ وی همچنین بازگشت اینترنت به شرایط عادی را دستور رئیس‌جمهور و مطالبه مردم دانست.

سخنگوی دولت با تأکید بر مخالفت دولت با هرگونه محدودیت و تبعیض در دسترسی به اینترنت، از پیگیری‌های مستمر معاون اول رئیس‌جمهور برای رفع موانع اینترنت بین‌الملل خبر داد و ابراز امیدواری کرد که با توجه به جلسات برگزار شده و با رعایت ملاحظات امنیتی در شرایط جنگی، به زودی شاهد گشایش‌هایی در این حوزه باشیم.

مدیرعامل شرکت مخابرات ایران با تأکید بر ناکافی بودن اینترنت پرو همراه برای رفع نیاز کسب‌وکارها، از پیگیری جدی برای ارائه اینترنت پایدار بر بستر ثابت و فیبرنوری خبر داد و اعلام کرد که اجرای این طرح با همکاری وزارت ارتباطات و مرکز ملی فضای مجازی در دستور کار قرار گرفته است.

هم‌زمان با ورود محدودیت‌های اینترنت بین‌الملل در ایران به هشتادمین روز، ابعاد تازه‌ای از شکل‌گیری اقتصاد زیرزمینی دیجیتال آشکار شده است؛ بازاری چندلایه که از فروش گسترده کانفیگ‌های فیلترشکن تا خرید و فروش اینترنت پرو با قیمت‌های نجومی را در بر می‌گیرد. در شرایطی که میلیون‌ها شغل و میلیاردها دلار خسارت به اقتصاد دیجیتال کشور تحمیل شده، کارشناسان نسبت به گسترش تبعیض دیجیتال، ناامنی سایبری و فلج شدن چرخه کسب‌وکارهای آنلاین هشدار می‌دهند.

معاون شبکه شرکت مخابرات ایران با تأکید بر اینکه دسترسی به اینترنت باید برای همه شهروندان فراهم باشد، اینترنت را «حق اساسی مردم» توصیف کرد و از سرمایه‌گذاری گسترده مخابرات در توسعه و نوسازی شبکه‌های ارتباطی خبر داد. حسن کریمی همچنین با اشاره به چالش‌های ناشی از محدودیت‌های اینترنت، بر ضرورت پایداری سرویس‌های حیاتی و توسعه فناوری فیبرنوری در کشور تأکید کرد.

بنیاد ملی بازی‌های رایانه‌ای با آغاز فرآیند ارزیابی حرفه‌ای سرویس گیم، از ارائه اینترنت پرسرعت و پایدار بین‌المللی به گیمرهای حرفه‌ای و اعضای تیم‌های ملی ورزش الکترونیک ایران خبر داد و اعلام کرد: این سرویس حتی در شهرستان‌ها نیز قابل استفاده است.

وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات از تلاش شبانه‌روزی این وزارتخانه برای برقراری اینترنت بین‌الملل در اسرع وقت خبر داد و گفت: با وجود پایداری ارتباطات داخل کشور، عدم دسترسی به اینترنت بین‌الملل به کسب‌وکارها آسیب زده است؛ این محدودیت‌ها بنا به صلاحدید مراجع ذی‌ربط و با توجه به شرایط جنگ تحمیلی اعمال شده است.

معاون ارتباطات و اطلاع‌رسانی دفتر رئیس‌جمهور از مأموریت ویژه پزشکیان به عارف برای «ساماندهی خاص وضعیت جاری اینترنت» خبر داده است؛ اعلامیه‌ای که با توجه به قطع گسترده اینترنت بین‌الملل، دسترسی پولی عده‌ای معدود و تداوم وضعیت جنگی بهانه‌گونه، این پرسش را برجسته کرده که آیا اینترنت حق عمومی است یا موضوعی برای سامان‌دهی طبقاتی؟ نویسنده با نقد این رویکرد، تأکید کرده که استثنای موقت نباید به قاعده دائم بدل شود و پزشکیان برای وفاداری به وعده‌های سه‌گانه خود (مذاکره، حجاب و اینترنت) باید تصمیمی سخت و شفاف بگیرد.

با اجرای اینترنت پرو و کاهش محسوس تقاضا برای وی‌پی‌ان، بازار ابزارهای فیلترشکن با افت شدید قیمت مواجه شده است؛ به طوری که بسته ۲۰ گیگابایتی از ۴ تا ۵ میلیون تومان به ۲ میلیون، بسته ۱۰ گیگابایتی از حدود ۳ میلیون به ۱.۵ میلیون و بسته نامحدود از ۱۰ تا ۱۲ میلیون به ۶ میلیون تومان کاهش یافته و فروشندگان برای حفظ مشتری وارد رقابت قیمتی شده‌اند.

امیرحسین ثابتی، نماینده تهران در مجلس درباره وضعیت اینترنت گفت: اینترنت بین‌الملل با دستور شورای عالی امنیت ملی به دلیل شرایط جنگی قطع شده است و همچنان شرایط جنگی وجود دارد و فعلا وصل نخواهد شد.

بررسی‌های میدانی از بازار غیررسمی اینترنت پرو نشان می‌دهد که قیمت هر سیم‌کارت پرو تا ۱۰ میلیون تومان و هزینه بسته ۵۰ گیگابایتی آن حدود دو میلیون تومان معامله می‌شود؛ این در حالی است که قیمت رسمی این سرویس توسط اپراتورهای همراه سالانه حدود دو میلیون تومان اعلام شده است. در آگهی‌های منتشرشده در فضای مجازی، فروشندگان با وعده «دسترسی کامل به اینترنت» و بدون نیاز به ثبت شرکت، گاه صرفاً با دریافت نام و کد ملی کاربر، اقدام به فعال‌سازی این سرویس می‌کنند؛ خدماتی که خارج از چارچوب رسمی، به کالایی کمیاب و قابل معامله تبدیل شده است.

سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی اعلام کرد: مجوز ارائه دسترسی با عنوان اینترنت پرو توسط مراجع ذیصلاح در جهت تضمین پایداری ارتباطات، صرفا برای کسب کارها، به اپراتورهای ارتباطی ابلاغ شده است، لذا تخلف برخی اپراتورهای ارتباطی از مفاد و چارچوب های مصوبه مذکور محرز و گزارشات مربوطه در حال جمع‌بندی و ارائه به مراجع مربوطه می باشد.

حدود ۸ هفته از قطعی اینترنت در ایران گذشته است و حالا اکثر مردم شاهد تعرفه‌های عجیب برای فعال‌سازی اینترنت پرو هستند.