معاون وزیر آموزش‌و‌پرورش و رئیس سازمان مدارس غیردولتی، ضمن تشریح جزئیات نحوه محاسبه شهریه در شرایط جنگی و آموزش مجازی، اعلام کرد که اگرچه شهریه ثابت و فوق‌برنامه‌های آموزشی به دلیل افزایش هزینه‌های تولید محتوا و پلتفرم‌ها تغییر نکرده است، اما مدارس موظف هستند هزینه‌های مربوط به خدمات ارائه نشده نظیر سرویس ایاب و ذهاب، تغذیه و اردوها را به خانواده‌ها بازگردانند.

تداوم تعطیلی‌های پیاپی ناشی از بحران‌های اقلیمی و تنش‌های امنیتی در سال تحصیلی جاری، چالش حقوقی "مطالبه شهریه در برابر توقف خدمات" را به صدر دغدغه‌های خانواده‌ها بازگردانده است. بر اساس تحلیل مفاد قانون مدنی و رویه‌های قضائی، زمانی که آموزش حضوری به دلیل "امر قهری" (فورس‌ماژور) متوقف یا به فضای مجازی منتقل می‌شود، اصل معاوضه در قراردادها دچار اختلال شده و مطالبه شهریه کامل فاقد وجاهت قانونی است. کارشناسان با استناد به مواد ۲۲۴ و ۲۲۵ قانون مدنی، معتقدند برای جلوگیری از بحران قضائی و سیل پرونده‌های حقوقی، وزارت آموزش و پرورش و نهادهای نظارتی باید با تدوین بخشنامه‌هایی جهت کسر هزینه‌های سرویس و تعدیل شهریه آموزشی، عدالت اقتصادی را میان مدارس غیردولتی و اولیا برقرار کنند.

ابراهیم سحرخیز، معاون پیشین وزارت آموزش و پرورش، با انتقاد از عملکرد دولت در حوزه عدالت آموزشی گفت: جلسات متعدد شورای عالی آموزش و پرورش تاکنون نتیجه‌ای جز افزایش فشار معیشتی بر معلمان و دانش‌آموزان نداشته است. او با اشاره به آمار تورم مهرماه، وضعیت آموزش و پرورش را درگیر انزوا و بی‌عملی دانست و هشدار داد که شکاف طبقاتی در نظام آموزشی به‌سرعت در حال گسترش است.

در حالی که تورم افسارگسیخته هر روز سفره خانواده‌های ایرانی را کوچک‌تر می‌کند، شهریه‌های سنگین و هزینه‌های جانبی غیرشفاف مدارس غیردولتی، بار مالی سنگینی بر دوش والدین گذاشته است. از لباس فرم گران‌قیمت تا بسته‌های آموزشی تحمیلی، این هزینه‌ها برای بسیاری از خانواده‌ها به معنای فدا کردن نیازهای ضروری زندگی است.

«علم بهتر است یا ثروت؟» سؤالی که زمانی پاسخش برای دانش‌آموزان «علم» بود، حالا در کنکور ۱۴۰۴ رنگ‌وبوی دیگری گرفته است. آمار رتبه‌های برتر کنکور امسال نشان می‌دهد که مدارس دولتی عملاً از گردونه رقابت جا مانده‌اند و ثروت، کلید موفقیت در این ماراتن علمی شده است. با تسلط مدارس تیزهوشان و غیرانتفاعی بر رتبه‌های برتر، نابرابری آموزشی بیش از پیش آشکار شده است.

در حالی که قانون اساسی ایران بر آموزش رایگان برای همه تأکید دارد، خانواده‌ها زیر بار هزینه‌های سرسام‌آور مدارس غیردولتی و فشار «کمک‌های اجباری» مدارس دولتی کمر خم کرده‌اند. این تناقض آشکار میان قانون و واقعیت، آینده دانش‌آموزان و اعتماد عمومی به نظام آموزشی را به خطر انداخته است.

رئیس سازمان مدارس و مراکز غیردولتی وزارت آموزش‌وپرورش از تحولات گسترده در مدیریت مدارس غیردولتی و هیئت‌امنایی خبر داد؛ از جریمه نقدی برای تخلفات شهریه و امضای تفاهم‌نامه بیمه معلمان تا اصلاح اساسنامه مدارس بین‌الملل و اجرای الگوی مدرسه تراز، با هدف ارتقای کیفیت آموزش و شفافیت مالی.

معاون وزیر آموزش و پرورش از افزایش کف شهریه مدارس غیردولتی برای حفظ کیفیت آموزشی خبر داد و گفت: خانواده‌ها با مراجعه به سامانه می‌توانند جزئیات شهریه قانونی و مصوب هر مدرسه را مشاهده کنند.

با آغاز ثبت‌نام مدارس، موضوع شهریه مدارس غیردولتی بار دیگر به یکی از بحث‌برانگیزترین دغدغه‌های خانواده‌ها تبدیل شده است. در حالی‌که قانون نقش مؤثری برای والدین در تعیین شهریه قائل نیست، مسئولان بر لزوم برقراری تعادل میان «تاب‌آوری مردم» و «چرخیدن چرخ مدرسه» تأکید دارند.

رئیس سازمان مدارس غیردولتی گفت: هزینه‌های جانبی مانند سرویس، لباس فرم و غذا جزء شهریه مصوب مدارس غیردولتی نیست و مدارس و خانواده‌ها باید آن را مجزا حساب کنند.

افزایش شهریه مدارس غیردولتی، حالا دیگر تنها یک دغدغه مالی نیست؛ زنگ خطری‌ست برای آینده عدالت آموزشی در ایران. در حالی که اصل ۳۰ قانون اساسی بر آموزش رایگان تأکید دارد، امروز مدرسه به کالایی لوکس تبدیل شده که تنها برخی از خانواده‌ها توان خرید آن را دارند. نتیجه؟ تبعیض، ناامیدی و شکاف طبقاتی، آن هم از همان سال‌های ابتدایی زندگی دانش‌آموزان.

رییس مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش و پرورش گفت که تحصیل دانش آموزان چهار دهک اول خانوارها در مدارس سمپاد رایگان شد.

رئیس سازمان مراکز و مدارس غیردولتی در مورد حداقل و حداکثر شهریه دریافتی در این مدارس گفت: ۷۵ درصد از مدارس ما کمتر از ۳۰ میلیون تومان شهریه دریافت می‌کنند، در حالی که تنها ۲ درصد از مدارس شهریه‌ای بین ۸۴ تا ۹۸ میلیون تومان اخذ می‌کنند.

محمد علی اسفنانی، سخنگوی سازمان تعزیرات حکومتی، در نشست خبری امروز (سه‌شنبه ۸ آبان ماه ۱۴۰۳) درباره تخلفات مرتبط با مدارس غیرانتفاعی از جمله شهریه‌های بالا گفت: سازمان تعزیرات پیش‌تر پرونده‌هایی در این زمینه داشته و جرایمی نیز وصول شده است. اما مدتی قبل، مصوبه‌ای در مجلس تصویب شد که بر اساس آن، وزارت آموزش و پرورش موظف شد با گران‌فروشی مدارس برخورد کند. نوع برخورد با تخلف دریافت مازاد شهریه از سوی آموزش و پرورش بسیار شدید است.

وزیر آموزش و پرورش: مدارسی که شهریه‌های اضافه‌تر از نرخ مصوب دریافت کرده‌اند، باید معادل آن را به خانواده‌ها بازگردانند. فعالیت مدارسی که مجوز آنها لغو شده نیز غیرقانونی است.

وزیر آموزش و پرورش اعلام کرد که پیگیری مطالبات بازنشستگان سال ۱۴۰۰ در سازمان برنامه و بودجه در حال انجام است.

به استناد ماده ۱۳۳ آیین نامه اجرایی مدارس در مدارس دولتی اخذ هر گونه وجه به استثنای وجوه مربوط به بیمه دانش‌آموزی، هزینه کتب درسی و لباس کار در هنرستان‌ها توسط مدیران مدارس ممنوع است.

احمد محمودزاده با بیان اینکه محوری‌ترین کار سازمان که بحث داغ امروز است در نظر گرفتن سه فاز برای نیروی انسانی مدارس غیردولتی است عنوان کرد: توانمندسازی و صلاحیت حرفه‌ای مدارس غیردولتی انجام شده تا معلمان کارت صلاحیت حرفه‌ای بگیرند. همچنین تلاش کردیم معلمان مدارس غیردولتی ساعت کاریشان مانند مدارس دولتی آموزش و پرورش انجام شود و در پی آن براساس مصوبه مجلس ساعت تدریس معلمان ۳۰ ساعته شد و تدابیری نیز برای پرداخت این حقوق از سوی موسسین انجام شده است.

مدیرکل شورا‌های آموزش و پرورش اعلام کرد که مدارس هیات امنایی مجاز به برگزاری آزمون ورودی و دریافت شهریه نیستند.

شهریه مدارس غیردولتی در هفته آخر خرداد امسال توسط سازمان مدارس و مراکز غیردولتی و توسعه مشارکت‌های مردمی اعلام شد.