تقابل میان مجلس و دولت بر سر وضعیت اقتصادی و معیشتی مردم ایران همچنان داغ است؛ در حالی که پزشکیان به گلایه از نحوه تنظیم بودجه و تأثیر آن بر تورم پرداخته، نمایندگان مجلس با انتقاد از دولت و تیم اقتصادی، خواستار اقدام فوری برای مهار بحران اقتصادی شدهاند. بررسیها نشان میدهد شکاف عمیق میان هزینههای زندگی و درآمد خانوارها و فروپاشی قدرت خرید، اقتصاد کشور را در شرایطی بیسابقه و بحرانی قرار داده است که بیتوجهی به آن میتواند پیامدهای بلندمدت و خطرناکی برای جامعه به دنبال داشته باشد.
رئیسجمهور بعدازظهر روز گذشته لایحه بودجه سال ۱۴۰۵ را با رقمی بیش از ۱۴ هزار و ۴۴۱ هزار میلیارد ریال به مجلس شورای اسلامی تقدیم کرد؛ لایحهای که در آن، منابع قابل توجهی برای هدفمندسازی یارانهها پیشبینی شده و جزئیات آن نشان میدهد دولت چه سهمی برای یارانه نقدی، آرد و نان و مستمری گروههای حمایتی در نظر گرفته است.
افزایش ۲۰ درصدی حقوق کارمندان و بازنشستگان در لایحه بودجه ۱۴۰۵، در حالی بهعنوان مبنای اولیه تعیین شده که همزمان نشانههای متعددی از رشد فشارهای تورمی در متن بودجه دیده میشود؛ از افزایش نرخ ارز مبنای گمرکی و مالیات بر ارزش افزوده گرفته تا رشد ۶۲ درصدی درآمدهای مالیاتی دولت. مجموعه این تصمیمات، تردیدها درباره واقعی بودن افزایش حقوق و تأثیر آن بر معیشت خانوارها را پررنگتر کرده است.
یک سال ناامیدکننده برای دلار آمریکا با نشانههایی از ثبات در حال پایان است، اما بسیاری از سرمایهگذاران معتقدند که با افزایش رشد جهانی و کاهش بیشتر نرخ بهره توسط فدرال رزرو، روند نزولی این ارز در سال آینده از سرگرفته خواهد شد.
در حالیکه برخی جریانها از نزدیک شدن اقتصاد ایران به ابرتورمهای چند هزاردرصدی سخن میگویند، شواهد و دادههای تاریخی چنین سناریویی را تأیید نمیکند. با این حال، کارشناسان هشدار میدهند که تداوم سیاستهای نادرست ارزی، ضعف نظارت بر شبکه بانکی و رهاشدگی مدیریت نقدینگی، میتواند تورم مزمن را به یک بحران عمیقتر تبدیل کند؛ بحرانی که مهار آن نیازمند تصمیمهای سخت، شفاف و فوری دولت است.
تورم همچنان یکی از بزرگترین چالشهای اقتصادی ایران است که سالهاست زندگی مردم و اقتصاد کشور را تحت تأثیر قرار داده است. در حالی که برخی با بزرگنمایی، وقوع ابرتورمهای چند هزار درصدی را پیشبینی میکنند، اقتصاددانان خبره این ادعاها را غیرواقعی و دور از شرایط فعلی اقتصاد ایران میدانند. در این گزارش، دلایل بروز تورم، نقدها بر سیاستهای اقتصادی و چشمانداز پیشروی دولت برای مهار این بحران را با نظر «آلبرت بغزیان» اقتصاددان برجسته بررسی میکنیم.