اقتصاد پایدار بر پایه تولید پایدار

وزارت صنعت، معدن و تجارت به عنوان یک سازمان سیاست‌گذار و متولی بخش صنعت، تولید و تجارت کشور یکی از مهم‌ترین ارگان‌هایی است که در اقتصاد کشور می‌تواند تاثیرگذار باشد.

به گزارش پایگاه خبری گسترش، روزنامه صمت نوشت: به واسطه اینکه ما واحدهای بسیار زیادی در بخش صنعت داریم، معادنی که در اختیار وزارتخانه است و همچنین حلقه واسطه‌ای که به عنوان تجارت داریم تلفیق خوبی را می‌بینیم. این وزارتخانه به عنوان بزرگترین وزارتخانه در بخش اقتصاد کشور است. البته ما وزارت امور اقتصادی و دارایی را هم داریم ولی بیشتر منبعی برای تامین بودجه و بخش‌های مالیاتی و سرمایه‌گذاری است و بیشترین مسئولیت به عهده وزارت صنعت، معدن و تجارت است. از این رو روز صنعت و معدن به عنوان محرک اصلی اقتصاد در سال تولید و اشتغال ملی باید از جایگاه ویژه‌ای برخوردار باشد. رونق بنگاه‌های تولیدی با نگاه فرابخشی مهدی داداشی زین‌الدین، مشاور معاونت و مسئول هماهنگی کارگروه‌های تسهیل و رفع موانع تولید وزارت صنعت، معدن و تجارت: سال گذشته با هدف رونق بخشی به تولید، اقدامات خوبی در قالب کارگروه‌های تسهیل و رفع موانع تولید چه در استان‌ها و چه در قالب کارگروه ملی در کشور به ریاست وزیر صنعت، معدن و تجارت انجام شد. حدود ۶۴۰۰ جلسه در سال گذشته در کل کشور برگزار شد که منجر به ۵۴۰۰۰ مصوبه شد. بر اساس مصوبه هیات وزیران در اردیبهشت سال گذشته، کارگروه تسهیل و رفع موانع تولید به ریاست استانداران برگزار می‌شد و برای حل مشکلات واحدهای تولیدی تمام موارد بررسی می‌شد. خوشبختانه وقتی این آنها را بررسی می‌کنیم می‌بینیم که بیش از نیمی از آنها در کشور اجرایی شده است. در دو ماه اخیر هم تعداد بیشتری از مصوباتی که سال گذشته صادر شده بود به مرحله اجرا گذاشته شد. دوباره در آخر خرداد ماه هم گزارشی از استان‌ها خواهیم گرفت تا برای اقداماتی که روی مصوبات سال گذشته انجام شده است بتوانیم نظر دقیق‌تری داشته باشیم. کارگروه ملی در وزارت صنعت، معدن و تجارت به مواردی که در استان‌ها قابل رسیدگی است ورود کرده است. حجم مصوبات و اجرای آنها خود نشان از کمک‌های گسترده به تولید است. اگر ۵۴۰۰۰ مصوبه را در نظر بگیرید همه مشکلات را در برمی‌گیرد. رفع مشکلات بانکی، موانع امور مالیاتی، تامین اجتماعی، دستگاه‌های خدمت‌رسان، سازمان محیط‌زیست و موانع طبیعی از جمله موضوعات مورد بررسی بوده است. آنچه در سال گذشته خیلی چشمگیر می‌نمود بحث اجرای طرح رونق تولید بود که از جمله مصوبات مهم بود و برای رونق بخشی به بنگاه‌های تولیدی برعهده وزارت صنعت، معدن و تجارت گذاشته شد. این طرح را کارگروه تسهیل در استان‌ها با محوریت سازمان صنعت و معدن استان اجرا می‌کرد که طبیعتا در حوزه تامین مالی واحدهای تولیدی اقدام بزرگی بود. سال گذشته بیشتر تمرکز بر تامین مالی واحدهای تولیدی بود چون دولت احساس می‌کرد هر چقدر برای حل مشکلات واحدهای تولیدی و تعیین تکلیف بدهی آنها حرکت کند، در نهایت با بانک‌ها توافق می‌کنند و مشکل بدهی به ظاهر حل می‌شود اما با توجه به اینکه نقدینگی نمی‌تواند برای تولید فراهم شود دوباره بدهی‌ها معوق می‌شود. به این ترتیب سال گذشته برای تامین مالی واحدهای تولیدی اقدام خوبی انجام شد که چشمگیر است و می‌توان گفت تاکنون در این سطح کاری در کشور نشده است. این هنر دولت بود که برای یک عده خاص رانتی را ایجاد نکرد و یک عده از رانتی به نام تسهیلات ارزان‌قیمت استفاده نکنند که شائبه‌های فساد را ایجاد کنند. صادرات جایگاه اصلی خود را دارد عباس هاشمی، مدیرکل صنایع فلزی و لوازم خانگی وزارت صنعت، معدن و تجارت: سهم صنعت و سرمایه‌گذاری‌های مولد در کشورهای مختلف کلیدی است. برای توسعه پایدار هر کشور بزرگترین عاملی که تعیین‌کننده است حجم سرمایه‌گذاری‌های مولد است که اشتغالزا است. این مهم در توسعه اقتصادی کشور نقش اساسی دارد، کشوری را در دنیا نمی‌توانید پیدا کنید که بدون سرمایه‌گذاری مولد بخواهد توسعه پایدار داشته باشد و به این مهم دسترسی پیدا کند مگر در کشورهایی که قطب بانکداری یا هتلداری هستند. بنابراین سهم سرمایه‌گذاری مولد به‌ویژه بخش صنعت و معدن در کشور ما جایگاه حائز اهمیت و غیرقابل انکاری دارد. درباره اینکه چقدر حوزه صنعت ما صادرات محور بوده است باید گفت که واقعیت این است که کشور ما به لحاظ وابستگی شدیدی که به درآمدهای نفتی و صادرات نفت داشته به‌طور قطع نیازی به بحث صادرات حس نکرده است. درواقع بعد از انقلاب، حتی از دهه دوم بعد از اتمام جنگ تحمیلی بحث صادرات و سیاست‌های خودکفایی و جایگزینی واردات مورد توجه جدی قرار گرفت. در این بین برنامه‌ها و فونداسیونی که برای صنعت ریخته شده بود بیشتر معطوف به بحث جایگزینی واردات و خودکفایی بود. بنابراین در بحث صادرات به‌طور قطع تخصص و پیشرفتی را نیاز داشتیم که در آن زمان چندان از آن بهره‌مند نبودیم و سعی کردیم که در آن زمینه پیش برویم. خوشبختانه در یک سال اخیر همه چیز کاملا معطوف به بحث صادرات بوده است کما اینکه حتی بحث تامین نیاز داخل هم باعث نشده که در صادرات محدودیت ایجاد شود. در خیلی از موارد از فولاد و مس گرفته تا آلومینیوم هیچ محدودیتی برای صادرات در نظر گرفته نشده است. ضمن اینکه صحبت‌هایی شده تا تعرفه‌های واردات هم کمتر شود. به طور مثال در شمش و آلومینیوم صادرات داریم و از طرف دیگر برای تامین نیاز صنایع داخلی واردات انجام می‌دهیم. این نشان می‌دهد که جایگاه صادرات در حوزه‌های مختلف مس و فولاد حائز اهمیت است. در کالاهای نهایی هم درحال‌حاضر سیاست وزارتخانه طی دستوری که وزیر داده است به جهت سرمایه‌گذاری‌های خارجی و همکاری‌های مشترک است. به این ترتیب صادرات جایگاه اصلی خود را در کشور دارد و سیاست وزارتخانه و دولت این است که بدون صادرات امکان بقای صنعت وجود ندارد. زیرساخت‌های مناسب برای ۸۰ هزار واحد صنعتی عبدالوهاب سهل‌آبادی، رئیس خانه صنعت، معدن و تجارت ایران: خوشبختانه ما در مباحث مختلف کشور در چند سال گذشته بسیار موفق بوده‌ایم و نتایج بسیار خوبی را داشته‌ایم. به طور مثال در بحث هسته‌ای و نظامی بسیار موفق بوده‌ایم اما در بحث اقتصاد واقعا عقب هستیم. اینکه چرا نمی‌توانیم در بحث اقتصادی فعالیت بهتری داشته باشیم جای بحث جدی دارد. باور دارم اقتصاد ما زمانی می‌تواند موفق باشد که تولید کشور رو به رشد باشد، تولید کشور وقتی موفق است که بحث اشتغال حل شود. در این میان نمی‌شود تنها از تولید حرف زد بدون اینکه تبعات اجتماعی را کاهش نداد و بدون اینکه مسائل اقتصادی را حل نکرد. برای رشد تولید دولت تنها بازیگر نیست بلکه هم بخش خصوصی و هم بخش دولتی باید بتوانند نقش خود را بیشتر از این بازی کنند. خوشبختانه در بخش صنعت نزدیک به ۸۰ هزار واحد صنعتی کوچک، متوسط و بزرگ داریم که زیرساخت‌های بسیار خوبی برای کار آنها مهیا شده است. رشد شهرک‌های صنعتی، توجه مردم به صنعت، کار جدی کارگران زحمتکشی که ماه‌ها است حقوق نگرفته‌اند، همه از جمله موارد قابل توجه در بخش صنعت است. با توجه به این شرایط، زمانی صنعت می‌تواند موفق باشد که بتواند تولیدات خود را فروحته و با عرضه بیشتر آن را به‌دست مصرف‌کننده برساند. یکی از مشکلاتی که امروز با آن روبه‌رو هستیم، نداشتن بازار است. ما امروز نتوانسته‌ایم بازار داخلی خود را جذب کنیم، هنوز شبکه توزیع ما به کمک شبکه تولید نیامده به نحوی که هنوز به دنبال فروش اجناس خارجی است. متاسفانه ما نتوانسته‌ایم با بازارهای صادراتی رقابت کنیم، یکی از دلایل آن هم این است که نرخ تمام شده بسیار بالا است. اگر علت این مسئاله را هم بخواهیم بررسی کنیم می‌توان به بهره بانک‌ها، دیر رسیدن تسهیلات به‌دست تولید کننده، نداشتن حمل‌ونقل ریلی قوی در کشور، نرخ بالای تامین اجتماعی، جرایم بیمه و مالیات اشاره کرد. همه اینها باعث می‌شود که نرخ تمام شده بالا برود. باور دارم که کار نکردن خوب برای به‌دست آوردن بازارهای جهانی باعث شده که تا به امروز در بحث صادرات موفق نباشیم. متاسفانه آنطور که باید در امر واردات خوب عمل نکرده‌ایم در حالی که توانایی ما خیلی بیشتر از اینها است. صنعت و معدن پویاست فرشته جراحی، معاون مدیر کل دفتر صنایع نساجی و پوشاک وزارت صنعت، معدن و تجارت: در این بین درباره بخش نساجی و پوشاک باید گفت که رشد خوبی را پشت‌سر گذاشته‌ایم. به غیراز اصناف ما نزدیک به ۱۰ هزار واحد تولیدی داریم. همانطور که می‌دانید بخش عمده تولیدات ما در بخش اصناف است و واحدهای صنفی چه از نظر پوشاک و چه کفش زیاد هستند ولی واحدهای صنفی که پروانه بهره‌برداری دارند حدود ۱۰ هزار مورد هستند که غالب آنها فعال هستند و ممکن است با ظرفیت‌های بالای ۳۰ تا ۷۰ درصد کار کنند. خوشبختانه در دولت یازدهم چه از طریق حمایت‌های دولتی و چه از طریق بخش خصوصی به بازسازی، نوسازی و سرمایه‌گذاری اهمیت زیادی داده شد و نتیجه هم گرفته‌ایم. سال گذشته علاوه بر برنامه‌ای که وزارتخانه برای ما چیده و پیش‌بینی شده بود ما صادرات خوبی در بخش نساجی و پوشاک داشتیم. در امسال برنامه‌ای داریم که هم برای مبارزه با قاچاق کالا و ارز همکاری تنگاتنگی داشته باشیم و هم در بحث رونق تولید پیگیر این مطلب باشیم. با برنامه‌ای که برای صادرات چیده‌ایم و با کمک انجمن‌ها و تشکل‌ها و پیگیری‌هایی که انجام می‌دهیم امیدواریم هدف‌هایمان امسال هم تحقق پیدا کند. در آخر وضع وزارت صنعت، معدن و تجارت را بسیار خوب می‌دانم، با توجه به اینکه در خیلی از وزارتخانه‌های دیگر کار کرده‌ام وزارتخانه را بسیار پویا می‌بینم. امسال این پویایی دو چندان شده، هیچ سالی نبوده که بعد از عید اینقدر پرمشغله باشیم. لزوم جذب سرمایه‌گذاری خارجی برای رشد صنعت آرمان خالقی، عضو هیات مدیره خانه صنعت و معدن: ما برای بهبود وضعیت صنعت باید کارهای زیادی انجام دهیم چراکه وقتی وضعیت ایران را با کشورهای منطقه مقایسه می‌کنم می‌بینم که خیلی کار داریم و برای بهبود روند کار باید اقدامات اساسی انجام داد و دست به تغییرات زیادی زد. متاسفانه ما امروز نمی‌توانیم آنچه را که واقعا می‌خواهیم تولید کنیم. تولید در اقتصاد ما خیلی ضعیف است و تنها به سمت مونتاژ و کپی‌برداری رفته‌ایم. با توجه به این مباحث نگرش ما نسبت به تولید باید تغییر کند. به طور مثال در زمینه خودرو باید با کشورهای دیگر قرارداد ببندیم و از ورود سرمایه‌گذاران خارجی استقبال کنیم. باید کاری کنیم که اینها وارد شوند و باور کنیم که نمی‌شود یک خودرو را ۴۰ سال بدون اینکه تغییری در آن ایجاد شود، تولید کرد.